مدیر کل هواشناسی خوزستان با تشریح تاثیر پدیده النینو بر الگوهای جوی منطقه گفت: با توجه به تقویت شاخص این پدیده و تغییر شرایط دمایی، انتظار میرود از هفته آینده سامانههای بارشی بهتدریج وارد خوزستان شوند و بارشهای پاییز امسال در استان فراتر از حد نرمال باشد.
محمد سبزه زاری اهواز اظهار کرد: النینو در واقع یکی از شاخصهای دورپیوند جوی است که در پیشبینیهای بلندمدت هواشناسی، در کنار خروجی مدلهای پیشبینی فصلی مورد استفاده قرار میگیرد.
وی افزود: این شاخص به پدیدههایی اطلاق میشود که در فاصله جغرافیایی زیادی از منطقه مورد مطالعه رخ میدهند، اما از طریق تغییر الگوهای گردش عمومی جو بر شرایط آبوهوایی مناطق دیگر نیز تاثیر میگذارند.
سبزه زاری ادامه داد: پدیده النینو در اقیانوس آرام و در فاصله تقریبی ۱۴ هزار کیلومتری از منطقه ما شکل میگیرد، اما به دلیل ارتباطات جوی و انتشار امواج بزرگمقیاس در جو، میتواند الگوهای گردش هوا و انتقال رطوبت را در مناطق دوردست تحت تاثیر قرار دهد.
مدیر کل هواشناسی خوزستان اظهار کرد: النینو میتواند شرایط را برای تقویت انتقال شار رطوبتی به سمت منطقه ما فراهم کند و در نتیجه احتمال افزایش بارشها را به دنبال داشته باشد و این موضوع با توجه به شرایط توپوگرافی خوزستان و قرار گرفتن بخشهایی از استان در مجاورت رشتهکوه زاگرس، اهمیت بیشتری دارد.
شار رطوبتی نشان میدهد چه مقدار رطوبت توسط جریانهای جوی از منابع رطوبتی مانند دریاها و اقیانوسها به سمت یک منطقه منتقل میشود.
وی بیان کرد: انتظار میرود در ماههای آینده، مناطق کوهستانی خوزستان از جمله اندیکا، ایذه، دهدز، شمال دزفول و اندیمشک بارشهای مناسبی را تجربه کنند.
تقویت کمسابقه شاخص النینو
سبزه زاری با اشاره به هشدارهای سازمان جهانی هواشناسی و سازمان ملل متحد درباره قدرت النینو در سال جاری گفت: شاخص پیشبینیشده این پدیده، از مقادیر ثبتشده در بسیاری از النینوهای قدرتمند از ۱۶۰ سال گذشته بیشتر است و حتی در مقایسه با چهار دوره قوی گذشته نیز وضعیت شاخص، قدرت قابل توجهی را نشان میدهد.
مدیر کل هواشناسی خوزستان افزود: تاثیر این پدیده در هفتههای اخیر در برخی کشورهای منطقه از جمله ترکیه و عراق نیز مشهود بوده و این مناطق شاهد بارشهای شدید و وقوع سیلاب بودهاند.
وی با اشاره به اینکه دمای هوا در خوزستان تا امروز همچنان بالا بوده است اظهار کرد: تداوم دمای بالا مانع از فراهم شدن شرایط مناسب برای فعالیت سامانههای بارشی در منطقه بود، اما از هفته آینده با کاهش دما به کمتر از ۳۰ درجه سانتیگراد، شرایط برای ورود سامانههای بارشی مساعدتر میشود.
سبزه زاری تصریح کرد: با توجه به روند تقویت شاخص النینو، انتظار میرود از هفته آینده بهتدریج و بهصورت هفتگی سامانههای بارشی با شدتهای متفاوت وارد منطقه شوند و خوزستان را تحت تاثیر قرار دهند.
مدیر کل هواشناسی خوزستان اضافه کرد: شاخص النینو بر اساس پیشبینیها قرار است در بازه زمانی حدود ۱۰ آذر تا ۱۰ دی به بیشترین قدرت خود برسد؛ بنابراین انتظار میرود روند تاثیرگذاری آن در ماههای آینده ادامه داشته باشد.
وی با بیان اینکه در حال حاضر نمیتوان درباره میزان نهایی بارشهای زمستان و بهار با قطعیت اظهارنظر کرد گفت: پیشبینی قدرت النینو در فصل پاییز و اوایل زمستان از اعتبار بیشتری برخوردار است، اما برای ارزیابی دقیق شرایط بارشی بهار هنوز زود است.
سبزه زاری ادامه داد: تقویت سامانههای بارشی سودانی و افزایش بارشهای رگباری، بهویژه در آبان و آذر، از پیامدهای احتمالی این شرایط است، البته بارشهای رگباری و ناگهانی میتوانند در برخی مناطق موجب آبگرفتگی معابر شهری و وقوع سیلابهای مقطعی شوند.
احتمال تکرار سیلاب سال ۱۳۹۸ چقدر است؟
مدیر کل هواشناسی خوزستان درباره احتمال تکرار سیلاب گسترده سال ۱۳۹۸ در خوزستان اظهار کرد: شرایط بارشی امسال با آن سال تفاوت دارد؛ در سال یاد شده، ۲ سامانه بارشی بسیار قوی با فاصله زمانی حدود چهار تا پنج روز و در یک بازه ۱۰ تا ۱۵ روزه وارد منطقه شدند و حجم بیسابقهای از بارش را در مدت کوتاه به همراه داشتند.
وی توضیح داد: شدت و تمرکز زمانی بارشها در آن مقطع بهگونهای بود که سدها در مدت کوتاهی پر و سرریز شدند و خسارتهای گستردهای به دنبال داشتند، اما پیشبینی فعلی نشان میدهد بارشهای امسال در بازه زمانی طولانیتری و طی چند ماه رخ خواهند داد؛ بنابراین فرصت بیشتری برای برنامهریزی و مدیریت منابع آب و کاهش خسارتهای احتمالی وجود دارد.
سبزه زاری با اشاره به ظرفیت خالی مخازن سدهای استان گفت: در حال حاضر حدود ۹ میلیارد مترمکعب از ظرفیت سدها خالی است و از این نظر نگرانی مشابه شرایط سال ۱۳۹۸ وجود ندارد.
مدیر کل هواشناسی خوزستان بیان کرد: بارشهای شدید و نقطهای همچنان میتوانند مشکلاتی ایجاد کنند؛ زیرا هر شهر ظرفیت مشخصی برای انتقال و دفع رواناب و فاضلاب دارد و اگر شدت ورود آب از ظرفیت شبکه جمعآوری و دفع آن بیشتر شود، آبگرفتگی و سیلاب شهری رخ خواهد داد.
تاثیر متفاوت النینو بر مناطق جهان
وی با بیان اینکه النینو بهطور طبیعی در مناطق مختلف جهان آثار متفاوتی دارد گفت: این پدیده در چرخههای زمانی حدود ۲ تا هفت ساله رخ میدهد و میتواند در برخی مناطق موجب افزایش بارش و در مناطق دیگر سبب کاهش بارندگی و حتی خشکسالی شود.
سبزه زاری اضافه کرد: در دورههای قوی النینو، معمولا بارشها در بخشهایی از سواحل غربی قاره آمریکا افزایش مییابد، در حالی که مناطقی مانند استرالیا و اندونزی ممکن است با کاهش شدید بارش و خشکسالی مواجه شوند.
مدیر کل هواشناسی خوزستان ادامه داد: برای منطقه ما نیز تقویت النینو میتواند زمینه افزایش بارشها را فراهم کند، اما میزان و گستره این تاثیر به شدت پدیده و الگوهای جوی حاکم بستگی دارد.
وی با اشاره به اینکه بر اساس پیشبینیها، شاخص النینو ممکن است به حدود مثبت ۳.۵ برسد گفت: این مقدار در مقایسه با شاخص حدود مثبت ۲.۶ در النینوی قدرتمند سال ۲۰۱۵، نشاندهنده احتمال وقوع شرایطی کمسابقه است.
سبزه زاری خاطرنشان کرد: از آنجا که چنین قدرتی برای این پدیده در سوابق تاریخی مورد بررسی، کمسابقه است، نمیتوان با قطعیت درباره تمام پیامدهای آن در مناطق مختلف اظهارنظر کرد و هشدارهای سازمان جهانی هواشناسی نیز بر ضرورت آمادگی برای مواجهه با شرایط جوی خاص و پیامدهای احتمالی آن تاکید دارد.
توصیه به مردم
مدیر کل هواشناسی خوزستان از مسئولان استان و کشور درخواست کرد که نواقص موجود را تا حد امکان برطرف کنند، کشاورزان در صورت امکان، برداشت را زودتر انجام دهند و برنامه ریزی برای انجام کارهای ساختمانی و عمرانی با توجه به شرایط وقوع پدیده ال نینو صورت گیرد و در مجموع جای نگرانی وجود ندارد.
وی تاکید کرد: در سازمان هواشناسی بر اساس برنامه ریزی، پیش بینی ها حداقل از یک هفته تا ۱۰ روز قبل اطلاع داده می شود تا یک برنامه ریزی کوتاه مدت انجام شود.
پدیده اقلیمی النینو و احتمال افزایش بارشهای پاییزی خوزستان به بیش از حد نرمال، ضرورت آمادگی دستگاههای اجرایی و خدماترسان استان برای مدیریت پیامدهای احتمالی این شرایط جوی را دوچندان کرده است.
در همین راستا، مسئولان استان با اتخاذ تمهیدات پیشگیرانه برای تقویت سیلبندها، لایروبی کانالها و شبکههای دفع آبهای سطحی، آمادگی نیروهای امدادی و هماهنگی دستگاههای عضو ستاد مدیریت بحران برای کاهش خسارات احتمالی ناشی از آبگرفتگی و سیلاب برنامه ریزی کرده اند.