آنژیوگرافی و سی تی آنژیوگرافی کاربردهای مجزا و مشخص داشته و نمی‌توانند بجای هم استفاده شوند

دکتر سعید یزدان خواه، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز و فوق تخصص قلب و عروق و اینترونشنال کاردیولوژی، با اشاره به اینکه در سی تی آنژیوگرافی اساسا" از همان تکنیک های دستگاه های سی تی استفاده شده است، گفت: در طول زمان، تصویربرداری با سی تی پیشرفت کرده است، در ابتدا دستگاه های سی تی قادر به تصویر برداری از اندام های دارای حرکت نبودند و این از محدودیت های این دستگاه ها به شمار می آمد، اما در چند سال اخیر، با پیشرفت‌هایی که صورت گرفته، دستگاه سی تی قادر به تهیه تصویر از عضو حساسی مثل قلب هم شده است.

یزدان خواه اظهار داشت: با توجه به این‌که قلب یک عضو متحرک بوده و مدام در انقباض و انبساط می‌باشد و گردش خون در رگ‌ها با سرعت انجام می‌گیرد، عکسبرداری از آن مشکل بود، ولی امروزه با ساخت و تولید دستگاه سی تی آنژیوگرافی این کار شدنی است و این امر کمک بزرگی برای بیماران به شمار می‌رود.

این فوق تخصص قلب و عروق و اینترونشنال کاردیولوژی، مراحل انجام سی تی آنژیوگرافی را بدین صورت شرح داد: در ابتدا از بیمار عکس ساده گرفته می شود و بعد میزان کلسیم رسوب کرده در دیواره عروق قلب اندازه گیری می شود و به بیمار قرص نیتروگلسیرین زیر زبانی داده و ماده حاجب با پمپ مخصوص از طریق آنژیوکت تزریق می‌شود. در مرحله بعد از بیمار می خواهیم که نفس خود را نگه دارد و تصاویر گرفته می شود و بازسازی آن صورت می پذیرد.

وی گفت: محدودیت هایی برای انجام سی تی آنژیوگرافی وجود دارد که سبب می گردد، برای تمام بیماران انجام نشود. از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره نمود:

1- وزن بالا: هر چه وزن بالا باشد میزان نویز که در دستگاه ایجاد می شود بیشتر می باشد و بدین علت احتمال خطا نیز افزایش می یابد.

 2- ضربان قلب بالا: اگر ضربان قلب بالاتر از 65 در دقیقه باشد به دلیل تداخل امواج، نتیجه دچار مشکل می گردد و اطلاعات دقیقی را به ما نخواهد داد.

 3- بیماران دارای بی نظمی های قلبی بخصوص فیبریلاسیون دهلیزی.

 4-برای بیماران دچار نارسایی کلیوی و دیابت 5- برای بیماران دارای کلسیم اسکر بالای 400 تا 1000

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز ضمن اشاره به اینکه آنژیوگرافی و سی تی آنژیوگرافی، کاربرد های مجزا  و مشخص داشته و نمی‌توانند بجای هم استفاده شوند، اظهار داشت: در هر بیمار خاص، با توجه به علائم بیمار و براساس نتایج تست هایی که قبل از مراجعه انجام گرفته مثل تست ورزش، اسکن هسته ای و ...، تصمیم گرفته می شود که بیمار سی تی آنژیوگرافی یا آنژیوگرافی سنتی انجام دهد.

یزدان خواه  گفت: کاربرد سی تی آنژیوگرافی برای کشف بیمارانی است که بیماری شناخته شده قلبی ندارند و دارای علائمی هستند که ما را به داشتن انسداد عروق مشکوک می کنند.

وی ادامه داد: در مواردی که احتمال گرفتگی عروق قلبی بیمار کم باشد، انجام سی تی آنژیو گرافی کاربرد چندانی ندارد و در صورت بالابودن احتمال گرفتگی عروق قلبی، انجام سی تی آنژیوگرافی، گرفتگی عروق کرونر که وجود دارد را به ما گزارش می دهد، اما به احتمال بیشتری، قدم بعدی برای این نوع بیماران آنژیو گرافی سنتی می باشد. پس در مواردی که میزان احتمال گرفتگی عروق قلبی بیمار کم و یا زیاد پیش بینی شود در این صورت سی تی آنژیو گرافی کاربرد چندانی ندارد و بیمار علاوه بر هزینه‌های دو چندان سایر عوارض مثل عوارض اشعه Xو … را نیز متحمل خواهد شد.

یزدان خواه افزود: با توجه به امکان انجام سریع ، گاهی  در بیماری که با درد قفسه سینه به اورژانس مراجعه می‌کند و تشخیص دقیق بین سه عامل مهم درد قفسه سینه، یعنی آمبولی ریه، دولایه شدن دیواره آئورت و تنگی عروق کرونر ممکن نیست، می توان  با انجام یک سی تی آنژیوگرافی، سه عامل مهم درد قفسه سینه (که درمان متفاوتی دارند) را از یکدیگر افتراق داد.

وی کاربردهای دیگر سی تی آنژیوگرافی را چنین برشمرد: برای کشف بیماری عروق کرونر در افرادی که سایر بیماری های قلبی را دارند، در بیمارانی که قبلا آنژیوپلاستی (بای پس کرونر) شده اند و در برخی بیماری های ساختاری قلب و در مواقعی که فرد بیماری های دریچه ای دارد.

فوق تخصص قلب و عروق در پایان گفت: در حال حاضر مهم‌ترین و بیشترین استفاده‌ای که سیتی آنژیوگرافی دارد، رد بیماری کرونری مهم در برخی افراد کم خطر از نظر درگیری کرونری است که در صورت  داشتن سی تی آنژیوگرافی طبیعی آنها را از دیگر اقدامات تشخیصی (آنژیوگرافی سنتی)  بی نیاز می‌کند و می‌توانند به راحتی مرخص شوند.