بوی آزار دهنده در اهواز، الکل سازی و برخورد مسئولان

خوزنیوز: بویی نامطبوعی که مدت هاست شامه تعداد زیادی از شهروندان اهوازی را آزار می داد، از سوی اداره کل محیط زیست استان شناسایی شد. پس از افزایش انتقادات شهروندان و انتشار گزارش های متعدد در رسانه ها، اداره کل حفاظت محیط زیست خوزستان اقدام به شکایتی علیه عاملین و انتشار دهندگان این بوی نامطبوع کرد.

احمدرضا لاهیجان‌زاده در جلسه‌ای که به منظور بررسی موضوع انتشار بوی بد در سطح اهواز در معاونت عمرانی استانداری خوزستان برگزار شد، اظهار داشت: با پیگیری‌های بسیار، عامل انتشار بوی بد در سطح اهواز شناسایی و اقدامات قضایی در این باره به نتیجه رسید. یک سالی است که شکایت‌هایی از سوی عموم مردم در سطح اهواز به دلیل انتشار بوی بد به محیط زیست ارايه شده است. همچنین اکنون با آغاز فصل گرما تعداد موارد انتشار این بو نامطبوع افزايش يافته است. همچنین در 6 ماهه اول سال گذشته نيز تعداد شکایت‌ها از این بابت افزایش پیدا کرد. میزان دفعات انتشار این بو به حدی رسیده که از دفتر امام جمعه اهواز، استانداری و حتی معاون دادستان اهواز پیگیری‌هایی صورت گرفت و درخواست شد که عامل انتشار این بو شناسایی و با آن برخورد شود.
مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان عنوان کرد: برای بررسی موضوع، 4 تیم تشکیل شدند و در محورهای مختلف به فاصله 30 تا 40 کیلومتری از هم به بررسی موارد پرداختند. در این بررسی‌ها مکان‌های دفن زباله، فعالیت‌های نفتی و سایر موارد مورد ارزیابی قرار گرفت. 2 کانون به عنوان عامل شناسایی شدند که یکی از این کانون‌ها محل قدیمی دفن زباله در منطقه برومی است. برای بررسی موضوع جلسه‌ای تشکیل شد که شهرداری فعالیتی در جهت رفع این موضوع انجام داد. بر اساس جهت بادی که اطلاعات آن را از هواشناسی دریافت کردیم نهایتا به بحث اصلی کانون عامل انتشار این بو رسیدیم که کارخانه الکل‌سازی رازی بود؛ این کارخانه، تولیدکننده خمیرمایه و الکل است. "ویناس" ماده‌ای بسیار بدبو است که به عنوان پسماند تولیدات کارخانه بر جای می‌ماند و وارد حوضچه‌هایی می‌شود که برای جمع‌آوری این ماده در نظر گرفته شده است.
وی ادامه داد: البته به جز این کارخانه، 2 کارخانه دیگر الکل‌سازی در شهرک صنعتی خرمشهر در مقیاس کوچک‌تر و فعالیت کمتر فعالیت می‌کنند اما آلودگی و انتشار بوی بد را به همان میزان دارند.
مدیرکل حفاظت محیط زیست خوزستان گفت: کارخانه الکل‌سازی رازی در سال، 30 تا 32 میليون لیتر ظرفیت دارد اما ویناسی که تولید می‌کند، حجم بسیاری است و با توجه به این‌که کارخانه فاقد سیستم تصفیه است جمع‌آوری ویناس در حوضچه‌ها صورت می‌گیرد که همین حوضچه‌ها عامل انتشار بوی بد در سطح شهر هستند. 40 هکتار وسعت حوضچه‌ها است که 600 هزار مترمکعب ویناس در آنها جمع شده و کارخانه در شبانه‌روز 100 مترمکعب تولید فاضلاب دارد. با این شرایط، عامل اصلی انتشار بوی بد در اهواز همین کارخانه الکل‌سازی است.
وی بيان کرد: اقداماتی که در محیط زیست در این زمینه انجام داد، اقدامات کارشناسی و تحقیقاتی بوده که پس از حصول نتیجه قطعی، اقدام قضایی در این زمینه صورت گرفت. علیه اين شرکت در دادگاه شکایت کردیم و دادگاه نیز پس از بررسی‌ها، مدیریت کارخانه را محکوم کرد که مدیرعامل شرکت نیز به حکم صادر شده اعتراض كرد. پس از آن، دادگاه تجدیدنظر تشکیل شد که بار دیگر دادگاه همان حکم را صادر کرد و 2 سال حبس و 4 ماه تعلیق از فعالیت، حکم صادر شده از سوی دادگاه برای مدیرعامل کارخانه الکل‌سازی رازي تعیین شد. بر اساس این حکم، مدیرعامل اگر نتواند ظرف مدت تعیین‌شده مشکل را حل کند، 2 سال حبس درباره او اجرا خواهد شد.
مدیرکل حفاظت محیط زیست در پاسخ به این سوال معاون عمرانی مبنی بر این‌که آیا این واحد صنعتی دارای مجوز ارزیابی زیست محیطی است یا خیر؟ اظهار کرد: صنایع نیشکر برای 7 واحد توسعه نیشکر طرح توسعه واحدهای خود، یک مجوز ارزیابی زیست محیطی اخذ کرده و این مجوز را برای همه واحدها به صورت انفرادی صادر نشده است.

معاون عمرانی استاندار خوزستان اما در این جلسه با لحن تندی اظهار داشت: به کارخانه الکل‌سازی رازی مهلت داد تا ظرف 15 روز آینده اقدامات لازم جهت حل مشکل انتشار بوی بد در سطح اهواز را حل کند، در غیر این صورت کارخانه به صورت کامل تعطیل می‌شود. متولی اصلی این امر، سازمان محیط زیست است و محیط زیست با قاطعیت باید پیگیر مسایل زیست محیطی باشد و ارزیابی‌ها را انجام دهد. محیط زیست به عنوان متولی این حوزه باید تشخیص دهد که بوی بد منتشر شده در سطح شهر مربوط به کجاست. درست است که استدلال‌های مختلفی وجود دارد اما چرا روز اول که این اتفاق افتاد به حل مشکل فکر نکردیم و چرا پس از تولید حجم بالایی از ویناس و جمع‌آوری آن در حوضچه ها به فکر حل مشکل افتادیم؟
وي تاكيد كرد: موضوعات را به هم گره نزنید. تاکید می‌کنم که هیچ صنعتی بدون اخذ مجوزهای زیست محیطی کار نکند. براساس اعلام محیط زیست، این بوی بد که مردم را دچار مشکل کرده، مربوط به کارخانه الکل‌سازی رازی است. بنابراین این کارخانه تا دوشنبه فرصت دارد برنامه زمان‌بندی به همراه اقدامات مورد نظر خود برای حل مشکل را ارایه دهد و تا 15 روز آینده نیز باید مشکل را حل کند، در غیر این صورت اين کارخانه تعطیل خواهد شد.

مدیرعامل کارخانه الکل‌سازی رازی:
نمی‌توان گفت که انتشار بوي نامطبوع در سطح شهر اهواز فقط از محل اين كارخانه بوده است

این گزارش حاکیست احتشام مدیرعامل کارخانه الکل‌سازی رازی نیز در جلسه‌ای که به منظور بررسی موضوع انتشار بوی بد در سطح اهواز برگزار شد، در پاسخ به سوال معاون عمرانی استانداري خوزستان در خصوص این‌که با توجه به حکم صادر شده از سوی دادگاه و همچنین بررسی‌های انجام شده توسط محیط زیست، آیا می‌پذیرید که انتشار این بوی بد از حوضچه‌های جمع‌آوری ویناس بوده است؟ اظهار کرد: به طور کامل نمی‌توان گفت که انتشار بو فقط از این مکان بوده، چون تخمیر در جاهای دیگری جز حوضچه‌های ویناس صورت می‌گیرد که می‌توان به عملیات تخمیر در رودخانه کارون و حتی زباله‌های شهری اشاره کرد.
وي با اشاره به اين كه ويناس، پسماند كارخانه الكل‌سازي به عنوان عامل اصلي انتشار اين بو معرفي شده است، گفت: ویناس ماده ارزشمندی است و طرح‌های بسیار خوبی برای استفاده از این ماده در دست داریم. کارخانه الکل‌سازی رازی در 35 کیلومتری اهواز احداث شده است و تولیدکننده خمیرمایه و الکل به روش بیوتکنولوژیك است و در رده کارخانجات غذایی و دارویی قرار دارد. حوضچه‌های جمع‌آوری ویناس 32 هکتار بوده که به تازگي به 40 هکتار افزایش یافته‌اند.
احتشام عنوان کرد: واحد تولید خمیرمایه اين كارخانه در سال 91 و الکل در سال 86 به بهره‌برداری رسید؛ میزان تولید الکل در سال بر اساس ظرفیت تعیین شده 33 میلیون لیتر است که تولید با 30 میلیون لیتر محقق شد. همچنین در سال، 10 هزار تن تولید خمیرمایه تعیین شده که در حال حاضر 8 هزار تن تولید می‌شود. همچنين در حال حاضر 260 نفر به طور مستقیم و به همان میزان نفر به طور غیرمستقیم در اين كارخانه مشغول به کار هستند که آمار نمایندگی‌های استان‌ها و عوامل حمل و نقل را نیز باید به اين تعداد نيروي انساني اضافه کرد.
وی به صادرات محصولات این شرکت اشاره کرد و گفت: تا سال گذشته نیمی از ظرفیت تولیدی الکل به کشورهای اروپایی، ترکیه و عراق صادر می‌شد اما به دلیل مشکلاتی که در بحث صادرات با کشتی پیش آمد، صادرات الکل به حداقل رسید و اكنون توسط تانکر انجام می‌شود که بسیار هزینه‌بر است اما با این حال، 30 تا 40 درصد از تولید الکل امسال صادر می‌شود. در خصوص صادرات خمیرمایه نیز با توجه به این‌که برند جدیدی در رقابت داخلی به حساب می‌آییم، در تلاشیم رقابت خوبی در داخل کشور با برندهای معروف داشته باشیم.
احتشام افزود: ما ویناس را یک ماده ارزشمند می دانیم که هم می شود با آن محصولات با کیفیت را تولید کرد و هم از طریق آن به اشتغالزایی دست پیدا کرد. در دو سال گذشته مذاکراتی با آژانس انرژی های تجدید پذیر داشتیم برای دریافت تسهیلات که نه استان و نه وزارت جهاد کشاورزی ما را ضمانت نکردند. روال دریافت تسهیلات این آژانس اینگونه بود که یک ارگان دولتی باید درخواست ما را تائید می کرد تا موفق به دریافت تسهیلاتی حدود دو تا سه میلیون دلار شویم.

بنا به همین گزارش احمد سیاحی، معاون استاندار در پاسخ به تقاضای مدیر عامل کارخانه الکل سازی در خصوص دریافت تسهیلات و حل مشکل گفت: دریافت تسهیلات شما به ما مربوط نیست و متولیان امر که این کارخانه زیر مجموعه آن است باید به مشکل تسهیلات و تضمین رسیدگی کنند.