رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری دزفول با تاکید بر ضرورت تکمیل مطالعات طرحهای آبخیزداری حوزه بالادست این شهرستان گفت: مطالعه حوزه آبخیز گاومیر با وسعتی بالغ بر ۱۷ هزار هکتار تکمیل، گلال حیدری با وسعت ۲۲ هزار هکتار در حال انجام و آغاز مطالعات حوزه پالنگان در دستور کار قرار گرفته است.
محمد شفیعی زاده با بیان اینکه اجرای طرحهای آبخیزداری در مهار سیلاب ناشی از بارشهای شدید ال نینو میتواند بسیار موثر باشد، افزود: شهرستان دزفول به دلیل اینکه در مناطق شمالی برخوردار از حوزه آبخیز وسیع زاگرس واقع است، بیشتر از سایر مناطق در معرض وقوع سیل در بارشهای سنگین باران قرار دارد.
وی آبخیزداری را مجموعهای از عملیاتهای بیولوژیکی و مهندسی در کنترل سیلاب و حفاظت از فرسایش خاک دانست و ادامه داد: اجرای عملیاتهای بیولوژیکی مانند افزایش پوشش گیاهی، بوته کاری و همچنین اجرای سازههای بزرگ و کوچک از جمله اقدامهای آبخیزداری است.
رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری دزفول با اشاره به فواید اجرای طرحهای آبخیزداری بیان کرد: مدیریت سیلاب با ایجاد تاخیر در مدت زمان عبور آب، کاهش سرعت جریان آب، جلوگیری از فرسایش خاک و همچنین تقویت آبخوانها و نفود سفرههای زیرزمینی از جمله مواهب اجرای طرحهای آبخیزداری است.
وی افزود: روان آبها متناسب با شیب زمین میتوانند با سرعت ۶۰ تا ۱۲۰ کیلومتر در روز حرکت کنند در حالی که سرعت حرکت آب در سفرههای زیر زمینی بین ۰.۱ تا یک متر در روز است؛ اجرای طرحهای آبخیزداری ضمن مهار و نفوذ آن به سفرههای زیرزمینی میتواند به مخزن و منبع پایداری برای تامین آب شیرین تبدیل شود.
طرح آبخیزداری گاومیر شامل ۴۰ سازه کوچک و ۱۴ سازه بزرگ است
شفیعی زاده با بیان اینکه اجرای طرحهای آبخیزداری میتواند به عنوان سپر دفاعی در برابر بارشهای سیل آسا عمل کند گفت: اجرای این طرحها و مطالعه پهنههای مهم این شهرستان پس از وقفهای چند ساله، از سال ۱۴۰۱ بار دیگر از سر گرفته شد.
وی با بیان اینکه اقدامهای گستردهای برای اجرای طرحهای آبخیزداری شامل عملیاتهای بیولوژیکی و سازهای در سالهای اخیر در دزفول انجام شده است ادامه داد: مطالعه حوزه آبخیز گاومیر با وسعتی بالغ بر ۱۷ هزار هکتار تکمیل و با تحویل عرصه به قرارگاه محرومیت زدایی به عنوان مجری، عملیات اجرایی گام نخست این طرح آغاز شد.
رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری دزفول گفت: طرح آبخیزداری گاومیر با اعتبار ۳۶۰ میلیارد ریال از منابع ملی شامل ۱۰ سازه کوچک مقیاس با ارتفاع کمتر از پنج متر و ۲۰۰ هکتار عملیات بیولوژیک شامل نهال کاری و بوته کاری است.
وی بیان کرد: بخشی از عملیات بیولوژیکی و تعدادی از سازههای کوچک طرح آبخیزداری گاومیر تا پایان امسال اجرا و برنامه ریزی برای تکمیل گامهای بعدی این طرح مهم آبخیزداری در حال انجام است.
بند دیونی آماده مهار بارانهای ال نینو است
شفیعی زاده، حوزه آبخیز گلال حیدری با وسعت ۲۲ هزار هکتار را دیگر طرح مهم آبخیزداری دزفول دانست و گفت: این حوزه آبخیز به دلیل منتهی شدن به مناطق شهری اهمیت فراوانی دارد که مطالعات این طرح نیز در حال اتمام است و تلاش میشود با برنامه ریزیهای لازم، عملیات اجرایی این طرح تا پایان امسال آغاز شود.
وی با اشاره به ترمیم بند دیونی برای مهار سیلابهای ناشی از بارشهای پیش رو ادامه داد: بند دیونی به عنوان یکی از سازههای مهم آبخیزداری در شمال دزفول به دلیل تخریب بخشهایی از آن در عمل کارکرد خود را از دست داده بود که با پیگیریهای انجام شده و تخصیص ۳۰۰ میلیارد ریال اعتبار در ۲ فاز، سرریز و حوضچه آرامش آن به طور کامل ترمیم و تخلیه رسوبات و لایروبی این مخزن با همکاری فرمانداری ویژه شهرستان دزفول در حال انجام است.
تخصیص ۲۰ میلیارد ریال اعتبار برای آغاز مطالعات تفصیلی حوزه آبخیزداری پالنگان
رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری دزفول اظهارکرد: حوزه پالنگان یکی از حوزههای بزرگ آبخیزداری در بالادست شهرستان از دیگر طرحهای مهم آبخیزداری است که با تخصیص ۲۰ میلیارد ریال اعتبار در سال جاری به زودی وارد مرحله مطالعات تفصیلی اجرایی میشود.
بند خاکی «دیونی» منطقه سردشت دزفول اسفند ماه ۱۳۸۶ به بهره برداری رسید؛ این طرح آبخیزداری قابلیت کنترل سالانه بیش از یک میلیون و۷۰۰ هزار متر مکعب سیلاب و امکان ذخیره ۴۸۰ هزار متر مکعب آب را دارد.
تخریب بخشهایی از مخزن و سرریز این بند خاکی طی حدود ۲ دهه فعالیت و پر شدن بخش زیادی از مخزن آن با رسوبات موجب شده تا این بند خاکی در سالهای گذشته در عمل کارکرد خود را از دست بدهد.
النینو یک الگوی اقلیمی در اقیانوس آرام است که با افزایش دمای آبهای اقیانوسی همراه میشود و میتواند الگوهای آبوهوایی را در مناطق مختلف جهان بهویژه مناطق ساحلی و بخشهای گستردهای از کره زمین تحت تاثیر قرار دهد.
درمقابل، لانینا مرحله مخالف این چرخه اقلیمی است که معمولا با کاهش دمای جهانی همراه میشود؛ دورههای میان النینو و لانینا نیز بهعنوان مرحله خنثی شناخته میشوند که در آن الگوهای معمولتر و طبیعیتر آبوهوا غالب هستند.
پیشبینیها نشان میدهد النینوی پیشرو ممکن است از نظر شدت، از رویداد موسوم به «سوپر النینو» در سالهای ۱۹۸۲-۱۹۸۳ فراتر رود و به یک رویداد بیسابقه از زمان آغاز ثبت منظم این دادهها در سال ۱۹۵۰ تبدیل شود.