خوزستان به دلیل شرایط خاص اقلیمی، گرمای طولانیمدت، رطوبت بالا در برخی مناطق و استفاده گسترده از وسایل سرمایشی، یکی از استانهای پرمصرف کشور در حوزه برق به شمار میرود.
در چنین شرایطی، هرگونه مصرف غیرمجاز و خارج از الگوی تعریفشده، بهویژه مصرف سنگین و پنهان دستگاههای ماینر، میتواند فشار زیادی به شبکه توزیع برق وارد کند. دستگاههای استخراج رمزارز به دلیل فعالیت شبانهروزی و مصرف برق بالا، از جمله تجهیزات پرمصرف محسوب میشوند.
فعالیت غیرمجاز این دستگاهها، علاوه بر وارد کردن خسارت به شبکه برق، باعث تضییع حقوق مشترکان عادی نیز میشود؛ زیرا برق مصرفی آنها معمولا از انشعابهای خانگی، تجاری، کشاورزی یا صنعتی بهصورت غیرقانونی تأمین میشود.
کارشناسان صنعت برق معتقدند مصرف یک مجموعه ماینر غیرمجاز گاهی برابر با مصرف دهها خانوار است، این موضوع در فصل تابستان، زمانی که کولرهای گازی، سیستمهای سرمایشی و تجهیزات خانگی بهطور همزمان در مدار قرار میگیرند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
مدیر دفتر مدیریت مصرف برق شرکت توزیع نیروی برق خوزستان در گفتوگو با خبرنگار ایرنا میگوید: مشکل ماینرهای غیرمجاز فقط مصرف بالای برق نیست؛ این دستگاهها معمولا بدون رعایت ضوابط فنی به شبکه متصل میشوند و همین موضوع میتواند موجب افزایش تلفات، آسیب به تجهیزات شبکه، افت ولتاژ و حتی اختلال در برقرسانی به مشترکان مجاور شود.
ستار نظری افزود: برخورد با دارندگان ماینرهای غیرمجاز تنها یک اقدام نظارتی نیست، بلکه اقدامی برای حفظ پایداری شبکه و صیانت از حقوق مردم است.
جمعآوری بیش از ۱۰ هزار انشعاب و ۱۸۵ ترانس از آغاز طرح مهتاب
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق خوزستان با تاکید بر ضرورت شناسایی مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز گفت: تیمهای بازرسی و عملیاتی شرکتهای توزیع برق با همکاری دستگاههای انتظامی و قضایی، رصد مصرفهای غیرعادی را در دستور کار قرار دادهاند.
علی خدری افزود: در شرایطی که مردم استان با گرمای شدید مواجه هستند و نیاز به استفاده از وسایل سرمایشی دارند، فعالیت ماینرهای غیرمجاز فشار غیرقابل قبولی به شبکه برق وارد میکند.
وی بیان کرد: اولویت ما تامین برق پایدار برای مشترکان خانگی، مراکز درمانی، خدماتی و واحدهای ضروری است و به همین دلیل، برخورد با مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز با جدیت دنبال میشود.
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق خوزستان تاکید کرد: شناسایی این مراکز از طریق بررسی الگوی مصرف، گزارشهای مردمی، پایش میدانی و سامانههای هوشمند انجام میشود و در صورت کشف دستگاههای غیرمجاز، علاوه بر جمعآوری تجهیزات، جریمههای قانونی نیز برای متخلفان اعمال خواهد شد.
وی با اشاره به اجرای طرح مهتاب اظهار کرد: از آغاز اجرای این طرح تاکنون بیش از ۱۰ هزار انشعاب غیرمجاز و ۱۸۵ دستگاه ترانس جمعآوری شده است.
نقش مردم در شناسایی ماینرهای غیرمجاز
یکی از مهمترین ابزارهای شناسایی مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز، همکاری مردم است. بسیاری از این مراکز در منازل، انبارها، واحدهای تجاری، باغویلاها یا حتی کارگاهها فعالیت میکنند و ممکن است از بیرون بهراحتی قابل تشخیص نباشند.
با این حال، برخی نشانهها میتواند احتمال فعالیت ماینرهای غیرمجاز را نشان دهد؛ از جمله صدای مداوم فنها و تجهیزات خنککننده، گرمای غیرعادی در یک واحد مسکونی یا تجاری، مصرف برق غیرمتعارف نسبت به نوع فعالیت محل، ترددهای مشکوک یا نگهداری تجهیزات متعدد الکترونیکی، استفاده غیرمعمول از سیستمهای تهویه و سرمایشی و تغییرات مشکوک در انشعاب برق یا دستکاری کنتور.
شرکتهای توزیع برق از شهروندان میخواهند در صورت مشاهده چنین مواردی، موضوع را به سامانههای ارتباط مردمی شرکت برق یا مراجع مربوطه اطلاع دهند.
مشارکت شهروندان میتواند به کاهش مصرف غیرمجاز، حفظ پایداری شبکه و جلوگیری از آسیب به حقوق عمومی کمک کند.
جمعآوری ۹ هزار انشعاب غیرمجاز و کشف ۴۱۲ دستگاه رمزارز در اهواز
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق اهواز نیز در این زمینه گفت: برق یک سرمایه عمومی است؛ همانطور که شرکتهای توزیع وظیفه دارند شبکه را پایدار نگه دارند، مشترکان نیز با رعایت الگوی مصرف و گزارش تخلفات میتوانند نقش مهمی در حفظ این سرمایه داشته باشند.
محمد فراتی افزود: برخورد با ماینرهای غیرمجاز، اجرای طرحهای پایش مصرف، اطلاعرسانی عمومی، تشویق مشترکان کممصرف و ارائه آموزشهای مدیریت مصرف، مجموعه اقداماتی است که باید بهصورت همزمان دنبال شود.
وی با اشاره به شرایط خاص مرکز استان گفت: اهواز به دلیل جمعیت بالا، گستردگی شبکه و شدت مصرف برق در تابستان، یکی از نقاط حساس استان است؛ در چنین شرایطی حتی مصرفهای غیرمجاز محدود نیز میتواند اثر منفی بر پایداری شبکه داشته باشد.
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق اهواز با بیان اینکه اجرای طرح مهتاب گامی مؤثر در جهت برقراری عدالت در توزیع انرژی است، افزود: از ابتدای اجرای این طرح تاکنون حدود ۹ هزار انشعاب غیرمجاز که موجب ناپایداری شبکه و بروز خاموشیهای ناخواسته میشد، جمعآوری شده و با همکاری فراجا و دستگاه قضایی نیز ۴۱۲ دستگاه غیرمجاز استخراج رمزارز شناسایی و توقیف شدهاند.
وی از شهروندان خواست در صورت مشاهده فعالیت مشکوک در زمینه استخراج رمزارز، موضوع را از طریق مسیرهای اعلامشده به شرکت توزیع برق اطلاع دهند.
پیامدهای قانونی استفاده از ماینر غیرمجاز
استفاده از دستگاههای استخراج رمزارز بدون دریافت مجوزهای قانونی، تخلف محسوب میشود و میتواند پیامدهای حقوقی و مالی برای متخلفان به همراه داشته باشد.
در صورت کشف مراکز غیرمجاز، دستگاهها جمعآوری شده و هزینه برق مصرفی، خسارت واردشده به شبکه و جریمههای مربوطه از فرد یا مجموعه متخلف دریافت میشود.
افزون بر این، اگر استفاده غیرمجاز از برق موجب آسیب به تجهیزات شبکه، خاموشی، حادثه یا تضییع حقوق عمومی شود، امکان پیگیری قضایی نیز وجود دارد. بنابراین فعالیت در حوزه استخراج رمزارز تنها در چارچوب ضوابط قانونی و با دریافت مجوزهای لازم امکانپذیر است.
تابستان خوزستان آزمونی جدی برای شبکه برق است. گرمای شدید، مصرف بالای وسایل سرمایشی و افزایش نیاز مشترکان شرایطی ایجاد میکند که کوچکترین مصرف غیرمجاز میتواند تبعات گستردهای داشته باشد.
در چنین وضعیتی، فعالیت ماینرهای غیرمجاز نهتنها یک تخلف اقتصادی، بلکه تهدیدی برای پایداری شبکه برق و آسایش عمومی مردم به شمار میرود.
تشدید برخورد با دارندگان ماینرهای غیرمجاز، پایش دقیق مصرف، همکاری مردم در گزارش تخلفات و مدیریت مصرف خانگی، چهار محور اصلی عبور از تابستان پیش رو هستند.
رتبه نخست کشور در کشف و ضبط ماینرهای غیرمجاز
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق خوزستان با تاکید بر تداوم اقدامات قاطع در برخورد با مصارف غیرمجاز برق گفت: استخراج غیرمجاز رمزارزها علاوه بر تحمیل فشار بر شبکه توزیع برق و افزایش تلفات انرژی، موجب اختلال در تامین برق پایدار مشترکان خانگی و صنعتی میشود؛ از این رو مقابله با این پدیده بهعنوان یکی از اولویتهای اصلی شرکت در دستور کار قرار گرفته است.
خدری با قدردانی از همکاری دستگاههای نظارتی، قضایی و انتظامی استان خاطرنشان کرد: کسب مقام نخست کشوری در کشف و ضبط ماینرهای غیرمجاز در سال گذشته، نتیجه همافزایی و عزم جدی همه دستگاهها در صیانت از سرمایههای ملی، شبکه برق و حقوق مشترکان بوده است و این مسیر با قدرت ادامه خواهد یافت.
وی افزود: خوزستان در مسیر تحقق عدالت مصرف و صیانت از حقوق مشترکان پیشرو بوده و مبارزه با استخراج غیرمجاز رمزارزها از اولویتهای اصلی شرکت توزیع نیروی برق خوزستان در سال جاری است.
کشف بیش از چهار هزار دستگاه ماینر غیرمجاز در خوزستان
پیش از این، دادستان مرکز خوزستان با اشاره به آمار کشفیات دستگاههای رمزارز غیرمجاز اعلام کرده بود که بر اساس گزارشهای شرکت توزیع نیروی برق و پلیس امنیت اقتصادی خوزستان، طی یک سال اخیر بیش از چهار هزار و ۲۸۹ دستگاه ماینر غیرمجاز در استان کشف و ضبط شده و برای تعداد زیادی از متخلفان پرونده قضایی تشکیل شده است.
امیر خلفیان در جلسه بررسی و برخورد با جرایم حوزه رمزارز و ماینرهای غیرمجاز در خوزستان که در محل دادسرای استان برگزار شد، بیان کرد: برخورد قاطعانه با ماینرهای غیرمجاز و جرایم حوزه رمزارز مورد تأکید است و برخورد با جرایم این حوزه در استان تشدید خواهد شد.
وی گفت: برای سرعتبخشی به رسیدگی به این پروندهها، شعب ویژهای در مجتمعهای دادسرای مرکز استان تشکیل میشود. با توجه به شرایط حساس کشور و ضرورت پیشگیری از ناترازی انرژی، بهویژه در استان خوزستان، و همچنین تاکید دادستان کل کشور مبنی بر مبارزه قاطع با جرایم حوزه رمزارز و ماینرهای غیرمجاز، دستگاه قضایی استان نگاه ویژهای به این حوزه خواهد داشت.
خلفیان ادامه داد: بر اساس نظر کارشناسان حوزه برق، فعالیت غیرمجاز ماینرها از عوامل موثر در تشدید ناترازی انرژی و افزایش مصرف برق در کشور است. در همین راستا، برخورد قاطع، موثر و بازدارنده با استفادهکنندگان از ماینرها و تجهیزات غیرمجاز استخراج رمزارز باید در دستور کار دستگاههای مسئول قرار گیرد.
دادستان مرکز استان خوزستان با تاکید بر لزوم ارائه گزارشهای مستمر و دقیق در این حوزه خاطرنشان کرد: شرکت توزیع نیروی برق خوزستان مکلف است اقدامات ویژهای برای شناسایی و کشف مراکز استخراج غیرمجاز رمزارز انجام دهد و گزارشهای دقیق، کمی، کیفی و منسجم خود را بهصورت ماهانه به دادستانی ارائه کند.
وی بر تعیین تکلیف فوری تجهیزات کشفشده تاکید کرد و افزود: ماینرها و تجهیزات مرتبط با رمزارز که در انبار سازمان جمعآوری و فروش اموال تملیکی استان نگهداری میشوند، باید در اسرع وقت تعیین تکلیف و امحا شوند.
کشف ۴۸۹ دستگاه ماینر غیرمجاز
جانشین فرمانده انتظامی خوزستان نیز هفته گذشته از کشف ۴۸۹ دستگاه ماینر غیرمجاز در استان خبر داد و گفت: در راستای اجرای طرح برخورد با مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز و با توجه به لزوم پایداری شبکه برق در خوزستان، مأموران پلیس امنیت اقتصادی با انجام اقدامات اطلاعاتی، تعدادی از کارگاههای متخلف را در یکی از شهرستانهای استان شناسایی کردند.
سرهنگ حسین زلقی افزود: در عملیاتی مشترک با هماهنگی مراجع قضایی و همراهی نمایندگان شرکت برق، از این کارگاهها بازرسی شد که در جریان آن ۴۸۹ دستگاه ماینر غیرمجاز متصل به شبکه برق کشف و ضبط شد.
به گزارش ایرنا، بیتکوین در سالهای ابتدایی با استفاده از رایانههای خانگی استخراج میشد، اما در سالهای اخیر دستگاههای مخصوص استخراج رمزارز موسوم به ماینر جایگزین آن شدهاند.
در سالهای اخیر، استفاده غیرمجاز از دستگاههای ماینر در استان خوزستان، بهویژه در فصل تابستان، یکی از عوامل تشدیدکننده خاموشیها بوده است، کارشناسان انرژی تاکید دارند هر دستگاه ماینر معادل مصرف چند کولر گازی پرمصرف، برق مصرف میکند.