آذرخش آذران، دکترای ویروسشناسی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز با اشاره به افزایش چشمگیر بیماریهای ویروسی در پاییز و زمستان، اظهار داشت: آنفلوآنزا، سرماخوردگیهای ویروسی، کووید–19 و همچنین اسهال و استفراغهای ناشی از روتاویروس و نوروویروس بهویژه در کودکان، بیشترین میزان شیوع را به خود اختصاص میدهند.
وی افزود: در ماههای سرد سال، شیوع عفونتهای ویروسی بهطور طبیعی افزایش مییابد و این بیماریها بهویژه برای کودکان، سالمندان و افراد دارای ضعف سیستم ایمنی میتوانند بسیار خطرناک باشند.
آذران آنفلوآنزا را مهمترین بیماری ویروسی در گردش در این فصل دانست و گفت: علاوهبر این، موارد عفونت گوش، سینوزیت، برونشیت حاد، آسم و تشدید آلرژیها نیز در این روزها بسیار دیده میشود.
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز درباره تفاوت سرماخوردگی با آنفلوآنزا توضیح داد: علائم سرماخوردگی ناشی از ویروسهای مختلف، از روی نشانههای بالینی قابل تفکیک نیستند؛ اما آنفلوآنزا معمولاً شروعی ناگهانی دارد و با تب، لرز و سردرد شدید در ناحیه پیشانی همراه است. در مقابل، سرماخوردگی و کووید–19 روندی تدریجی دارند و معمولاً با بیحوصلگی، بیاشتهایی و احساس ناخوشی آغاز میشوند.
این دکترای ویروسشناسی ادامه داد: راههای انتقال ویروسهای تنفسی مشابه و شامل انتقال مستقیم از طریق سرفه و عطسه و انتقال غیرمستقیم از طریق دستهای آلوده است. افراد مبتلا به آنفلوآنزا و کووید–19 از 24 ساعت قبل از بروز علائم قادر به انتقال ویروس هستند.
وی افزود: دوره انتقالپذیری آنفلوآنزا حدود 5 تا 7 روز پس از شروع علائم ادامه دارد؛ بنابراین، حضور در جمعها بدون پوششدهی مناسب دهان و بینی میتواند دیگران را نیز مبتلا کند. همچنین کودکان بیمار باید تا زمان بهبودی کامل از رفتن به مدرسه خودداری کنند.
آذران در تشریح وضعیت واکسنها و گروههای هدف اظهار کرد: در حال حاضر سه نوع واکسن آنفلوآنزا شامل اینفلوواک تترا(هلندی – چهار ظرفیتی)، واکسن فرانسوی واکسی گریپ، فلوگارد ایرانی (چهار ظرفیتی، مخصوص 18 سال به بالا) در کشور موجود است.
این دکترای ویروسشناسی توضیح داد: دو واکسن وارداتی برای سنین بالای شش ماه قابل تزریق هستند، مشروط بر اینکه کودک به تخم مرغ آلرژی نداشته باشد. اما واکسن ایرانی فقط برای بزرگسالان بالای 18 سال مجاز است. والدین باید توجه داشته باشند که در کودکان زیر 9 سال، در صورتی که برای اولین بار واکسن دریافت میکنند، تزریق باید در دو نوبت و با فاصله 28 روز انجام شود.
این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز در ادامه تأکید کرد: اگرچه بهترین زمان تزریق واکسن شهریورماه است، اما اگر واکسن در این زمان در دسترس نباشد، تزریق آن حتی در آذرماه نیز مؤثر خواهد بود.
دکتر آذران با تأکید بر اهمیت اقدامات پیشگیرانه، افزود: شستوشوی 20 ثانیهای دستها، ضدعفونی سطوح، استفاده از ماسک در فضاهای بسته و پرهیز از تماس با افراد بیمار، نقش بسیار مهمی در کنترل بیماریها دارند.
وی با اشاره به درمان عفونتهای تنفسی اظهار داشت: درمان این بیماریها شامل مراقبتهای خانگی و درمان دارویی است. استراحت، مصرف مایعات گرم، استفاده از ترکیب عسل، لیمو و زنجبیل، مصرف غذاهای سبک و ویتامین C و زینک از جمله توصیههای اولیه برای درمان هستند. اما مصرف داروهای ضدویروس باید حتماً با تجویز پزشک انجام شود و مصرف آنتیبیوتیک تنها در صورت وجود عفونت باکتریایی مجاز است.
این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز خاطرنشان کرد: توجه به برخی علائم شدید مانند تب مداوم، تنگی نفس، سرفه خلطدار، افت فشار و افزایش ضربان قلب، بسیار ضروری است و بیمار باید در صورت مشاهده این علائم فوراً به پزشک مراجعه کند.
آذران در مورد داروهای گیاهی و آلرژیها افزود: برخی دمنوشها مانند زنجبیل، زیره و دارچین میتوانند در کاهش علائم بیماری مؤثر باشند. برای درمان آبریزش بینی که اغلب دیرتر بهبود مییابد نیز استفاده از آنتیهیستامینهایی مانند سیتریزین با نظر پزشک توصیه میشود.
وی در خصوص اولویتبندی واکسیناسیون تأکید کرد: واکسن آنفلوآنزا محدود است و باید به افراد پرخطر اختصاص یابد؛ سالمندان بالای 65 سال، زنان باردار، مبتلایان به بیماریهای دیابت، افراد با BMI بالای 40، بیماران قلبی–عروقی و ریوی، افراد دارای نقص ایمنی مانند مبتلایان به HIV و افرادی که از داروهای تضعیفکننده سیستم ایمنی استفاده میکنند، گروه افراد پر خطر را تشکیل میدهند.


