موانع احداث پایانه صادراتی محصولات كشاورزي خوزستان

 ميزگرد بررسي موانع احداث پایانه صادراتی محصولات كشاورزي در خوزستان با حضور رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت خوزستان، رییس انجمن صنفی کشاورزان دزفول، کارشناس اقتصاد کشاورزی، معاون بهبود تولیدات گیاهی و مدیر باغبانی جهاد کشاورزی خوزستان، مدیر گروه بازرگانی استانداری خوزستان، مدیرعامل اتحادیه گل و گیاه و رییس اتحادیه باغداران دزفول به همراه يك توليد كننده‌ محصولات كشاورزي در ايسنا برگزار شد.



پرداخت 2 میلیارد ریال جهت احداث پایانه صادراتي خوزستان تاکنون

 امیرحسین نظری، رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت خوزستان در این ميزگرد گفت: سال‌هاست صادرات در کشور ما به عنوان یک مولفه برای دولت مهم و از نظر درآمد مورد توجه بخش‌خصوصی است.
وی افزود: مناطق شمالی خوزستان به عنوان قطب تولیدات کشاورزی به ویژه گل و گیاه از جایگاه تولیدی بالایی برخوردار است و بر همین اساس پایانه صادراتی گل و گیاه در دزفول پیش‌بینی و از سال 82 و به اجرا درآمد اما متاسفاه پس از چند سال هنوز پیشرفتی در این پروژه رخ نداده‌است؛ در حالي‌كه اگر این پایانه از زمان تصویب به‌طور کامل اجرا می‌شد بدون شک کمک شایانی به تولید و صادرات محصولات کشاورزی خوزستان می‌کرد.
رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت خوزستان ادامه‌داد: کشوري مثل هلند بیشترین صادرات و ارزآوری را از فروش گل دارد. در اين خصوص دزفول نيز مي‌تواند به عنوان تولیدکننده عمده گل محسوب شود و وجود پایانه جهت صادرات گل در این منطقه ضروری است.
نظری بيان‌كرد: سازمان توسعه تجارت براي راه‌اندازی این پایانه تاکنون 2 میلیارد ریال کمک بلاعوض پرداخت کرده است اما راه‌اندازی و بهره‌برداری از پایانه صادراتی وابسته به عملكرد و پرداخت سهم آورده بخش‌خصوصی است. از سهام‌داران انتظار داریم هرچه سریع تر مشکلات و موانع احداث پایانه را حل کنند.
وی اظهارداشت: صادرات محصولات کشاورزی در توسعه اقتصاد کشور از اهمیت باللایی برخوردار است و صادرات این محصولات از اکتشاف نفت هم مهمتر است.
در ادامه ناصر نظرزاده، رییس انجمن صنفی کشاورزان دزفول در اين ميزگرد عنوان‌كرد: خوزستان در تولید محصولات کشاورزی در سطح کشور استان برتر است، به طوری که با تولید سالانه 14میلیون تن انواع محصولات کشاورزی، در تامین امنیت قضایی کشور سهم عمده‌ای دارد و بناببراین اگر امکانات تولید و صادرات فراهم شود میزان تولید این محصولات به 20 میلیون تن هم خواهد رسید.
وي تصریح‌کرد: در خوزستان و به ویژه شمال استان، سالانه حدود 1.5 میلیون تن گندم، 4.5 میلیون تن سبزی و صیفی و در زمینه تولید گل نیز با تولید 17 میلیون شاخه نرگس، 24 میلیون شاخه مریم و 8 میلیون شاخه گل رز مقام اول را در سطح کشور داریم؛ همچنین 700 هزار هکتار از اراضی دزفول زیرکشت مرکبات است، به‌گونه‌ای که نیمی از آن‌ها به صورت سالم و ارگانیک تولید می‌شود.

بخش بازرگانی همزمان با تولید رشد نکرده است
نظرزاده خاطرنشان‌کرد: در صورت فراهم شدن زیرساخت‌های تولید و صادرات محصولات کشاورزی، می‌توانیم ضمن افزایش میزان تولید و تامین نیاز غذایی کشور، مازاد تولید را به کشورهای حاشیه خلیج فارس و روسیه صادر کنیم.
رییس انجمن صنفی کشاورزان دزفول اظهارکرد: اگر همزمان با افزایش تولید زیرساخت‌های آن توسعه می‌یافت، تاکنون محصولات زیادی به خارج از کشور صادر می‌شد اما ما از این 14 میلیون تولید حتی 10 درصد آن را نتوانسته‌ایم صادر کنیم.
نظرزاده ادامه‌داد: بيشتر تولیدکنندگان محصولات کشاورزی محصولات خود را براي صادرات توليد می‌کنند، یعنی از ابتدای کشت فرایند صادرات را مورد توجه قرار می‌دهند اما متاسفانه بخش بازرگانی همزمان با تولید رشد نکرده است.

مشکل اصلی کشاورزان بعد از تولید است
وی بیان‌کرد: مشكل اصلی کشاورزان بعد از تولید است؛ محصولات فراوان و متنوعي توليد مي‌شود اما زمان برداشت به دلیل عدم وجود بازار، محصولات روی دست کشاورزان مي‌ماند و كشاورز ضرر می‌کنند.
رییس انجمن صنفی کشاورزان دزفول افزود: خوزستان با تولید 67 نوع محصولات کشاورزی جزؤ 10 منطقه مهم جهان از لحاظ تنوع تولید است؛ بنابراین اگر صنایع جانبی تبدیلی، تکمیلی و فرآوری در مجاورت تولید احداث شود می‌توان تعداد زیادی از محصولات را نگهداری و با بسته‌بندی‌های استاندارد عرضه کرد.
نظرزاده یادآورشد: امسال از بدترین سال‌ها براي کشاورزان خوزستانی بود، زيرا باوجود توليد محصولات بیش از سال‌گذشته، اما اين محصولات زیر قیمت تمام شده فروخته شد.
وی اظهارداشت: باتوجه به میزان تولید زیاد محصولات کشاورزی، نه‌تنها احداث پایانه گل و گیاه لازم است، بلکه نیاز به یک پایانه صادراتی محصولات کشاورزی است.
رییس انجمن صنفی کشاورزان دزفول با اشاره به مشکلات و موانع احداث پایانه صادراتی دزفول، خاطرنشان‌کرد: اتحادیه گل و گیاه تاکنون تلاش‌های زیادی را برای احداث پایانه انجام داده اما وجود معارض برای زمین پایانه تاكنون مانع احداث آن شده است.
نظرزاده بیان‌کرد: یکی از مهمترین مشکلات فعلی ما نادیده گرفتن ظرفیت‌های کشاورزی است و اگر مسوؤلان و سازمان‌های متولی تولید به ظرفیت‌های موجود توجه کنند، بسیاری از مشکلات حل خواهد شد.

اختصاص 9.5 درصد از سهم صادراتی خوزستان به محصولات کشاورزی
از سوی دیگر عليرضا خیاط، مدیر گروه اقتصاد و بازرگانی معاونت برنامه‌ريزي استانداری خوزستان اظهارکرد: حدود 9.5 درصد از سهم صادراتی استان به محصولات کشاورزی اختصاص دارد که این امر نشان‌دهنده استعداد و توانایی تولید این محصولات در خوزستان است.
وی افزود: براي کمک به بخش کشاورزی اقدامات زیادی انجام شده است، به طوری‌که 20 درصد از کل منابع اعتباری به بخش کشاورزی اختصاص می‌یابد؛ علاوه بر این در راستای حل مشکلات و توسعه صادرات این بخش چندین نمایشگاه بین‌المللی در دستور کار قرار گرفت و اين نمايشگاه‌ها تاکنون در بصره و آستاراخان برگزار شده و مابقی سال آینده برگزار خواهند شد.
مدیر گروه بازرگانی استانداری خوزستان تصریح‌کرد: احداث منطقه ویژه اقتصادی از سال 87 و طی سفر دوم رییس جمهور به استان در شهرستان‌های رامشیر، رامهرمز و دزفول پیش‌بینی شده بود و این پروژه‌ها در دزفول نسبت به شهرستان‌های دیگر پیشرفت خوبی داشته است.
خیاط خاطرنشان‌کرد: براي احداث پایانه در دزفول جهت صادرات محصولات کشاورزی، پيش‌بيني شده تا نمایندگانی از همه دستگاه‌های اجرایی جهت انجام مراحل اداری در پایانه مستقر شوند.

چگونگی صادرات، مشکل فعلی صادرکنندگان
همچنین در ادامه اين ميزگرد محمدجواد بهتاش، کارشناس اقتصاد کشاورزی با برشمردن به ویژگی‌های یک پایانه، عنوان‌کرد: دسترسی به منابع نفت، گاز و انرژی، دسترسی به مواداولیه مورد نیاز بخش کشاورزی، دسترسی به نیروی کار ارزان، نزدیکی به آب‌های آزاد بین‌المللی، دسترسی به منابع تامین مالی و اعتباری، خدمات آتش‌نشانی،خدمات امنیتی، امکانات حمل و نقل، امکانات انبارداری و سردخانه‌ای، امکانات بهداشتی و مجاورت با خطوط راه آهن و جاده‌ای از جمله ويژگي‌هاي لازم براي ايجاد يك پايانه صادراتي است. تحقق بخشیدن به این ویژگی‌ها و وجود یک ساختار تشکیلاتی برای احداث پایانه‌ها ضروری است.
وی افزود: مشکل عمده در زمینه صادرات این است که سیاست کلان صادرات روشن نیست. ما می‌دانیم که صادرات خوب است و باید توسعه یابد اما از لحاظ عملی روش و راهکاری ارائه نمی‌شود، زیرا مشکل فعلی صادرکنندگان چگونگی صادرات است.

تشکیل گارگروهی جهت پيشبرد احداث پایانه‌ها
در ادامه محمد قاسمی‌نژاد، معاون بهبود تولیدات گیاهی جهادکشاورزی خوزستان بیان‌کرد: باتوجه به فرایندهای موجود در تولید و مصرف محصولات كشاورزي، وجود پایانه‌هاي صادراتي براي اين محصولات لازم است. کشاورزان محصولات را با زحمت و صرف هزینه‌های فروان تولید می‌کنند اما در این میان تجار و دلالان سود آن را می‌برند. بنابراین وجود یک پایانه براي هماهنگی نظام تولید و عرضه ضروری است؛ به طور مثال در زمینه تولید خرما سود نهایی را کشاورزان نمی‌برند.
وی خاطرنشان‌کرد: در حال حاضر نظام عرضه محصولات کشاورزی خوزستان کاملا سنتی است و با احداث پایانه‌های صادراتي و ايجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی نظام عرضه، تجاری و مدرن خواهد شد.
معاون بهبود تولیدات گیاهی جهادکشاورزی خوزستان تصریح‌کرد: این سازمان به عنوان متولی بخش کشاورزی احداث پایانه صادراتی را از سال 87 به تصویب رساند و قرار بر این شد 200 میليون تومان اعتبار از بخش دولتی و مابقي توسط بخش‌خصوصی جهت احداث این پایانه هزینه شود. هزینه‌های بخش دولتی پرداخت شد اما بخش‌خصوصی با وجود پرداخت هزینه به دلیل  معارض زمین با مشکل مواجه شده است.
قاسمی‌نژاد افزود: برای راه‌اندازی هرچه سریعتر پایانه‌های صادراتی باید کارگروهی به ریاست استاندار تشکیل و احداث پایانه‌ها را در قطب‌های تولید مانند شوش و دزفول پیگیری كند.
همچنين حلیم کوتی، مدیر باغبانی جهاد کشاورزی خوزستان در اين ميزگرد گفت: از سال 87 احداث چند پایانه در سطح کشور به تصویب رسید که پايانه مرکزی، پايانه فرودگاه امام در تهران، پايانه دزفول، پايانه محلات و مازندران از جمله اين پايانه‌ها هستند که در محلات، مازندران و مرکزی کار به خوبی پیش رفت اما در خوزستان متاسفانه عملیات اجرایی به کندی پیش مي‌رود.

راه‌اندازي پايانه صادراتي در صورت حل مشكل معارض
از سوي ديگر عین‌اله عالی‌پور، مدیرعامل اتحادیه گل و گیاه دزفول در اين ميزگرد عنوان‌کرد: 350 هکتار از اراضی دزفول زیرکشت گل رفته و این شهرستان از بزرگترین تولیدکنندگان گل در سطح کشور محسوب می‌شود. چند نمونه گل از جمله رز، نرگس، مریم، گلایل و گل های فانتزی در دزفول تولید می‌شود.
وی ادامه‌داد: تولید گل از مهرماه تا فروردین‌ماه ادامه دارد که در این بازه زمانی بیش از 70 میلیون شاخه گل روانه بازار می‌شود. عمده گل‌ دزفول از پایانه‌های محلات و تهران صادر مي‌شود که در این میان بیشترين ميزان سود حاصل را فروشنگان این پایانه‌ها می‌برند.
مدیرعامل اتحادیه گل و گیاه دزفول بیان‌کرد: در سال 83 زمینی در سطح 3 هکتار با کمک 195 میلیون تومانی سازمان توسعه تجارت جهت احداث پایانه صادراتي اختصاص یافت و چون هزینه‌های احداث این پایانه افزایش یافت، سهام‌داران علاوه بر مبلغ اولیه‌ای که پرداخت کرده بودند، مبلغ دیگری را اضافه کردند و اکنون احداث اين پايانه به مرحله دیوارکشی رسیده است.
عالی‌پور اظهارداشت: هم‌اکنون کار این پایانه به دلیل وجود معارض متوقف شده است و در صورت حل این مشکل سهام‌داران پایانه را راه‌اندازی خواهند کرد.
در ادامه اين ميزگرد فرید غلامی، رییس اتحادیه باغداران دزفول گفت: تاکنون متقاضیان زیادی از تشکل‌های کشاورزی جهت احداث پایانه مراجعه کرده‌اند و اگر این تشکل‌ها مطمئن بودند که به همان اندازه‌ای که هزینه می‌کنند، دولت از آن‌ها حمایت می‌كند، دیگر تردید و نگرانی وجود نداشت. در حال حاضر تولیدکنندگان به اندازه‌ای دچار خسارت شده‌اند که قادر به سرمایه‌گذاری براي احداث پایانه نیستند.
وی افزود: سالانه محصولات زیادی در دزفول تولید می‌شود اما هیچ‌گونه حمایتی در زمینه تولید و صادرات ندیده‌ایم. دزفول بهترین سربازان تولید محصولات کشاورزی را دارد و تولید ما به حدی رسیده که به دلیل نبود امکانات توانایی نگهداری آن را نداریم و این امر از عوامل مهم متضرر شدن کشاورزان است.
رییس اتحادیه باغداران دزفول ادامه‌داد: چرا نباید صنايع جانبی مانند سردخانه و واحدهای بسته‌بندی داشته باشیم تا هم مازاد تولید را صادر کنیم و هم کشاورز دچار خسارت نشود.

خوزستان در تولید و صادرات محصولات کشاورزی حرف اول را می‌زند
منصور شریفیان یکی از تولیدکنندگان و صادرکنندگان محصولات كشاورزي دزفول است که مشکلات تولید و صادرات را این‌گونه بیان می‌کند: سالانه محصولات زیادی را  با زحمت و هزینه‌های سرسام‌آوری تولید می‌کنیم؛ چرا نباید یک پایانه و یا واحد بسته‌بندی برای صادرات محصولات خود داشته باشیم؟
وی خاطرنشان‌کرد: باوجود میزان تولیدات زیاد در خوزستان متاسفانه هیچ‌گونه توجهی به توسعه تولید و صادرات نمي‌شود و این در حالی است که در زمینه صادرات و ارزآوری خوزستان حرف اول را می‌زند.