امام جواد (ع)، نهمین خورشید آسمان امامت و ولایت

در برخی روایات آمده که قبل از تولد حضرت جواد الائمه، برخی از واقفیان می‌گفتند علی بن موسی چگونه می‌تواند امام باشد در حالی که از خود نسلی ندارد؟ از این‌رو وقتی که امام جواد (ع) که به کثرت بخشش و احسان ملقب بود، به دنیا آمد، امام رضا (ع) ایشان را مولودی پربرکت برای شیعیان توصیف کرد.

مأمون عباسی در سال ۲۰۲ هجری، دختر خود ام فضل را به عقد امام جواد (ع) در آورد، برخی گفته‌اند احتمالاً در دیداری که جوادالأئمه با پدرش در طوس داشت، مأمون، ام الفضل را به عقد او درآورد.

به گفته ابن کثیر (۷۰۱-۷۷۴ق) مورخ اهل سنت، خطبه عقد او با دختر مأمون در زمان حیات علی بن موسی الرضا (ع) خوانده شد، اما مراسم ازدواج آن‌ها در سال ۲۱۵ ق در تکریت انجام شده است.

به گزارش منابع تاریخی، ازدواج جوادالأئمه با ام الفضل، به درخواست مأمون صورت گرفت و هدف مأمون از این درخواست این بود که پدر بزرگ کودکی از نسل پیامبر (ص) و امام علی (ع) باشد.

به گزارش شیخ مفید در کتاب الارشاد، مأمون به دلیل شخصیت علمی محمد بن علی (ع) و فضل و دانش و حکمت و ادب و کمال عقل بی نظیری که با وجود سن کم در امام مشاهده می‌کرد، همه وجودش آکنده از محبت امام شده بود، به همین سبب ام الفضل دختر خود را به ازدواج آن حضرت درآورد.

اما برخی از پژوهشگران بر این باور هستند که این ازدواج با انگیزه و اهداف سیاسی انجام شده است، از جمله اینکه مأمون می‌خواست از این راه، امام جواد (ع) و ارتباط او با شیعیان را کنترل کند، یا خود را علاقمند به علویان نشان دهد و آنان را از قیام علیه خود باز دارد.

این ازدواج اعتراض برخی اطرافیان مأمون را در پی داشت، زیرا بیم آن داشتند که خلافت از عباسیان به علویان منتقل شود.

امام جواد (ع)، مهریه ام الفضل را معادل مهریه حضرت زهرا (س) (۵۰۰ درهم) تعیین کرد، البته از وی صاحب فرزند نشد.

همسر دیگر جوادالأئمه، سمانه مغربیه است که کنیز بود و به دستور خودش خریداری شد و براساس اسناد تاریخی، همه فرزندان امام جواد از سمانه بودند.