
به گزارش خبرنگار خوزنیوز دکتر خواجه رییس دانشگاه شهید چمران و دبیر دهمین سمینار بین المللی مهندسی رودخانه گفت: سمینار بین المللی مهندسی رودخانه که با همت و کمک سازمان آب برق خوزستان و مهندس شمسایی برگزار شده است می تواند الگوی خوبی برای ارتباط صنعت و دانشگاه باشد و امیدواریم دیگر سازمان ها از سازمان آب و برق خوزستان الگو بگیرند تا بتوانم سمینارهای علمی و پر باردیگری را در سایر زمینه ها در خوزستان برگزار کنیم. جا دارد که از تلاش های سازمان آب و برق خوزستان و گروه مهندسی مشاورین دزآب قدردانی کنیم. همچنین امیدواریم دستاوردهای این سمینار بتواند مشکلات کشور را در مدیریت آب و رودخانه ها برطرف کند.
در ادامه پروفسور قمشی دبیر اجرایی این سمینار گفت: ما در گذشته بسیاری از مشکلات کنونی همچون چالش کیفیت آب،بحران کم آبی و انتقال آب را نداشتیم و شناختی نیز درباره این مسایل نداشتیم . در بحث مهندسی رودخانه ما تنها سدهایی را داشتیم که توسط متخصصان خارجی ساخته میشد. اما اکنون توقع مردم و مسوولان بیشتر شده است و ما شاهد اجرای مباحث مهندسی روخانه توسط متخصصان ایرانی در رودخانه های سراسر کشور هستیم.
وی ادامه داد: دوره های نخست این سمینار از 25 سال پیش آغاز شده است و در طول این 25 سال تفاوت ها و چالش های جدیدی درباره مهندسی آب در کشور ایجاد شده است . در گذشته تعدادمقالات رسیده بسیار کمتر بود و عموما این آثار ترجمه و یا گردآوری آثار محققان خارجی بودند اما اکنون اوضاع تغییر کرده و هم در تعداد مقالات رسیده رشد داشته ایم و هم در کیفیت و موضوعات مقالات.
ما از سهم محیط زیست زده ایم و به سهم توسعه کشور اضافه کرده ایم.
پروفسور قمشی ادامه داد: استفاده بهینه از آب، مدیریت منابع آبی و رفع مشکلات زیست محیطی و مسایل سدهایی همچون گتوند به مطالعه اساسی نیاز دارد. تنش های آبی کشور، خشک شدن تالاب ها،آلودگی آب های سطحی، خشک شدن روخانه ها، مکان یابی نادرست سدهاو نیز انتقال های بین حوزه ای آب مسایلی هستند که قطعا باید با نظر کارشناسان و متخصصان این حوزه بررسی و چاره اندیشی شوند.
این استاد دانشگاه ادامه داد: با توجه به جمعیت و سرانه استاندارد آب برای هر شهروند، کشور ما اکنون در چالش و تنش آبی بالا قرار دارد. در حال حاضر ما بیشتر از 80 درصد آب های شیرین قابل استحصال در کشور را به مصرف خود می رسانیم. این عدد یک عدد بالااست. این استفاده های بیش از حد و مدیریت نادرست منابع آبی به خشک شدن هورالعظیم و در خطر قرار گرفتن تالاب شادگان، کم شدن آب کرخه و کارون منجر شده است. می توان گفت که ما از سهم محیط زیست زده ایم و به سهم توسعه کشور اضافه کرده ایم.
رودخانه های ما با مرگ دست و پنجه نرم می کنند
دبیر علمی دهمین سمینار بین المللی مهندسی رودخانه گفت: رودخانه های ما با مرگ دست و پنجه نرم می کنند. باید در بهره کشی صرف از رودخانه تغییر رویکرد داشته باشیم و با توسعه پایدار به سوی بهبود وضعیت حرکت کنیم. مدیریت و حکمرانی بر منابع به استفاده از نظرات کارشناسان این حوزه نیاز دارد و هماهنگی مدیران و متخصصان نیز در این باره بیشتر شود.
وی در پایان گفت: از تعداد 508 مقاله دریافت دربیرخانه سمینار، 371 مقاله مورد قبول قرار گرفت که از این میان در دو روز برگزاری سمینار 213 مقاله به صورت پوستری و 158 مقاله نیز در سالن ها ارایه می شوند. در کنار سمینار 5 کارگاه آموزشی و 2 نشست تخصصی برگزار می شود که یکی از این نشست ها به بحث علاج بخشی شوری آب درسد گتوند اختصاص دارد. این سمینار فرصت تبادل نظر و همفکری برای تقابل با چالش های پیش روی رودخانه ها را در اختیار قرار می دهد که امیدواریم به تغییر و اصلاح نگرش دراین باره منجر شود.
ما نتوانستیم مصرف منابع آب را مدیریت کنیم
محمد حاج رسولیها مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران گفت:متوسط بارش ها در کشور 250 میلی متر بوده است که در این 8 سال به 205 میلی متر کاهش یافته است. همچنین در سال های خشکسالی منابع آب از 130 میلیارد متر مکعب به 100 میلیارد متر مکعب رسیده است. ما نتوانستیم مصرف منابع آب را مدیریت کنیم و کماکان استفاده از 80 درصد منابع تجدید پذیرآب در کشور را در دستور کارداریم و این مساله چالشی بزرگ است که موجب بروز بحران آب شده است . ما در کشور با چالش آب های زیر زمینی نیز مواجه هستیم .
وی ادامه داد: مسایل یا شده و مشکلات کشور در زمینه آب در قالب نظرات متخصصان این زمینه گرد آوری شد و در سال 1390 به خدمت رهبر معظم انقلاب ارایه شد. ایشان راه حل مساله را در فعال کردن شورای عالی آب توسط دولت دیدند. جلسات شورای عالی آب کشور در دولت یازدهم جزو کارهای اصلی در نظر گرفته شد و به صورت جدی پیگیری شد . جلسات این شورا هر سه ماه یک بار حول محورهای مختلف تشکیل شده است و تمامی ذی نفعان از سرشاخه تا انتهای رودخانه در این شورا گرد هم می آمدند و برای رسیدن به یک تصمیم معقول در مورد رودخانه و منابع آبی آن رایزنی می کنند.
حاج رسولیها گفت: هجده رودخانه مهم کشور به عنوان محور های اصلی حوزه های آبریز با هدفمندی انتخاب شدند که از این تعداد 5 رودخانه در استان خوزستان جاری هستند. مسایل و مشکلات غم انگیز تالاب ها و سهم این تالاب ها نیز به امضای وزیر نیرو رسیده و ابلاغ شده است . ما نیز وظیفه داریم که این تصمیمات را در حوزه عمل پیاده کنیم. ما موظفیم که حقوق تمامی ذی نفعان در بالا دست و پایین دست رودخانه را در نظر بگیریم و بر مبنای آن تصمیمات معقولی را داشته باشیم.
امسال 30 سیلاب مخرب در کشور جان 46 تن از هم وطنان ما را گرفت
وی یاد آور شد: تغییر نوع و میزان بارش ها مدیریت منابع آبی را بسیار پیچیده کرده است. در نیمه نخست امسال 30 سیلاب مخرب در کشور اتفاق افتاد که خسارت های مالی و جانی متعددی را به بار اورد و جان 46 تن از هم وطنان ما را گرفت. این مسایل اهمیت برگزاری سمینارهای علمی در مورد رودخانه و کاربردی کردن دستاوردهای آن را بیشتر می کند. کشور ما در قالب نظام فنی به خود کفایی رسیده است و این سمینار علمی به ما کمک خواهد کرد که با تکیه بر این توان فنی در 146 هزار کیلومتر رودخانه های کشور وارد کار عملیاتی و مهندسی شویم. طرح های ما باید جدای از اعمال نظرها و فشارهای سیاسی نهادینه شوند و امیدواریم دستاوردهای این سمینار به دولت در جهت مدیریت منابع آب کمک کند.
مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران گفت: رودخانه های ما به مکان های آسیب پذیری مبدل شده اند و مورد هجمه ی زمین خواران قرار گرفته اند. تعرض به رودخانه ها یکی دیگر از مشکلات جدی ما است که معضلات روخانه ها را دو چندان کرده است.
استاندار خوزستان در ابتدای این جلسه گفت: توفیق این نشست های علمی وقتی محقق می شود که مروری نیز بر همایش های مشابه در گذشته داشته باشیم و ازدستاوردهای این همایش ها به صورت اثربخش استفاده کنیم. خروجی این سمینارها باید به مراجع تصمیم گیر هدایت شود و مصوبات و بیانیه های آن تنها استفاده کتابخانه ای نداشته باشند. استان خوزستان دارای 5 رودخانه بزرگ کشور است در نتیجه باید دستاورد این سمینارها باید در این استان به راحتی مشهود باشد.
بحث مسایل آب به جنگ بین سرشاخه ها و دهانه خلیج فارس رسیده بود
استاندار خوزستان ادامه داد: اگر قرار است اقدامی اساسی و ماندگار در یک زمینه صورت پذیرد باید مبنای آن بر اساس کارهای علمی باشد. در بحث مدیریت آب در نشست های شورای عالی آب کشور کارهای علمی صورت گرفته است تا منافع همه استان های ذی نفع در حوزه رودخانه ها تامین شود. بحث مسایل آب به جنگ بین سرشاخه ها و دهانه خلیج فارس رسیده بود.در این میان پیگیری معاون اول رییس جمهور و وزیرمحترم نیرو و مسوولان سازمان حفاظت محیط زیست برای رسیدن به نتیجه بسیار موثر بوده است.
وی افزود: وزارت نیرو کاملا منطقی برخورد کرد و در فضایی آرام تصمیماتی گرفته شد که بی شک تاثیرات آن را در استان خواهیم دید. وزیر نیرو با حوصله بسیار همه ی مشکلات ما را می شنید و این جلسات منجر به تصویب ردیف اعتباری 8 هزار میلیاردی در شورای عالی آب کشور برای رودخانه کارون از شمال تا دهانه خلیج فارس شد.
وی ادامه داد: یکی از فواید برگزاری سمینارهای ملی در استان خوزستان این است که می توانیم بهترین ایده ها را بگیریم و نیز صدای استان را به جای جای کشور برسانیم و نیز می توانیم به همین سبب امکانات و امتیازاتی را به نفع استان جذب کنیم. ما نیز قول می دهیم که تصمیمات علمی این جمع را در سیاست های خود لحاظ کنیم.
ما با مدیریت غیر کارشناسی اقتصاد مردم را به هم ریخته ایم
احد سیاحی معاون عمرانی استاندار خوزستان در این جلسه گفت: مردم و مسوولان ما بر این باور نرسیده اند که ما با مشکل کمبود آب و خشکسالی مواجه هستیم. همین مسایل اکنون برخی از مقولات مهم زندگی ما همچون وضعیت هوا و خاک ها را تحت تاثیر خود قرار داده است . همه ی مسایل و موارد توسعه از فولاد گرفته تا گردشگری به آب بر می گردند. ما با مدیریت غیر کارشناسی اقتصاد مردم را به هم ریخته ایم . حق آبه های تلاب های خوزستان رعایت نشده است و در اثر کم آبی خاک های ما رو به شوری می رود.
سیاحی گفت: باید توسعه ی استان ها را بر اساس قابلیت های خودشان داشته باشیم. ما بر این باوریم که قابلیت و ارزش مصرف آب در خوزستان کمتر از دیگر استان ها نیست . یک قطره آب در استان خوزستان چندین برابر دیگر استان ها ارزش پیدا می کند و کشاورزان ما می توانند سه نوبت در سال به وسیله ی این آب کشت کنند.
معاون استاندار در پایان خطاب به محققان و دانشگاهیان گفت:85 درصد آب شرب خوزستان از کارون تامین می شود و متاسفانه ما با مشکل کیفیت آب کارون مواجه هستیم. اکنون فرصت ایجاد شده است و لابی های کلان گذشته در تصمیم سازی درباره آب وجود ندارد سمینار علمی مهندسی روخانه باید راهکارهایی را برای مبارزه با این معضلات به دولت رابه دهد.