الگوهای کشت و چرای بی رویه عامل افزایش کانون های بیابانی در ایران

معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست گفت: متاسفانه به دلیل عدم رعایت الگوهای کشت ، چرای بی رویه و بی توجهی به محیط زیست، بسیاری از مراتع کشور به بیابان تبدیل شده و ایران به سمت افزایش کانون های بیابانی و فرسایش خاک حرکت می کند.

معصومه ابتکار دوشنبه شب در نشست شورای هماهنگی مدیریت بحران استان قم در تالار امام رضا (ع) استانداری قم افزود: دولت در دو سال گذشته در کنار تلاش برای خروج از رکود، تورم، رفع بیکاری و سیاست خارجی بویژه بحث هسته ای که ان شاء الله با تایید رهبر معظم انقلاب به سرانجام می رسد و تحریم های ظالمانه برداشته می شود، به موضوع احیای تالاب ها، گردو غبار و زیست محیطی توجه ویژه دارد.

وی ادامه داد: شخص رییس جمهوری و دولت نسبت به محیط زیست توجه جدی دارند، رهبر انقلاب در سال 93 یک خط و مشی شفاف در این زمینه ترسیم کردند و باید در همه استان ها این سخنان مورد توجه قرار گیرد.

ابتکار یادآورشد: اگر فرصت طبیعت به بحران تبدیل شود، آسیب آن نه تنها به انسان ها، بلکه به کشاورزی و صنعت نیز تحمیل می شود.

وی حفر چاه های زیر زمینی وسدسازی بدون توجه به حوزه های زیست محیطی را از مشکل های عمده محیط زیست دانست و گفت: بی توجهی به محیط زیست خسارت های زیادی را به کشور وارد می کند.

وی ادامه داد: باید روش دامداری را اصلاح کنیم و ظرفیت دام بیشتر از ظرفیت مرتع است و این امر زیان جبران ناپذیری است.

ابتکار تصریح کرد: در تاریخ کشور، برای اولین بار، دولت یازدهم در بودجه برای تالاب های کشور در کنار منابع ملی، ردیف استانی در نظر گرفته شده و همه تالاب ها نیز برای احیا ، مورد مطالعه قرار می گیرد.

وی گفت: برای تغییر اقلیم، علاوه بر کنترل گازهای گلخانه ای باید در زمینه کشاورزی، دامداری، صنعت و شهرسازی نیز برنامه داشته باشیم تا تعادل را در توسعه پایدار ایجاد کنیم.

وی ادامه داد: تغییر اقلیم و از دست رفتن ذخیره های زیستی، از بحران هایی است که متاسفانه وجود دارد، همه کشورها 10 درصد از منابع ساحلی و 16درصد از منابع طبیعی خود را حفظ می کنند و این از نیازهای اساسی انسان است.

ابتکار یادآورشد: کارشناسان در قبل هشدار دادند که طرح های انتقال آب، غلط است و چرخه طبیعت را به هم می ریزید و ما با این کار، برای آبادی یک بخش، بخش دیگری را خراب می کنیم.

وی خاطرنشان کرد: در آمایش سرزمینی باید ظرفیت طبیعت مبنای آمایش باشد، نباید کاری کنیم که جنگل به بیابان و تالاب های ما به کانون گرد و غبار تبدیل شوند.

ابتکار گفت: حق آب های زیست محیطی، دشت ها و تالاب ها دیده شده است، افزایش بارندگی در کشور در حال اتفاق است و از این فرصت استفاده کنیم که این بحران های جدید را به فرصت تبدیل کنیم.

وی اظهار داشت: در ارتباط با حوض سلطان و دریاچه نمک نیز باید برنامه استان در مورد آنها قطعی شود و در شورای برنامه ریزی نیز هر قسمت که نیازمند برنامه ملی است، ما کمک می کنیم.

وی گفت: برای احیای تالاب ها برنامه استانی و کشوری داریم و از اعتبارات ملی برای دو تالاب قم نیز بوجه ای پیش بینی می کنیم، برنامه های استانی مقابله با گرد و غبار و منشاء یابی کامل نیز در دستور کار است.

ابتکار ادامه داد: آبخیز داری، آبخوان داری، احیای رودخانه ها، اصلاح الگوی دام و کشت نیز از برنامه های سازمان است که با جدیت دنبال می شود.

وی با اشاره به تفویض بخشی از اختیارات به استان ها گفت: ما 23 مورد از 52 مورد مشمول زیست محیطی را به استان ها تفویض کردیم، آیین نامه ای در دولت برای ارزیابی سازمان زیست محیطی تدوین و ساز و کار آن را مشخص می کند.

وی اظهار کرد: برخی موضوعات جنبه ملی دارد مانند مناطق حفاظت شده، که استان در این زمینه اختیاری ندارد و تصمیم نهایی با مرکز است.

وی گفت: صنایع استان در قم اکنون آلودگی بالایی دارند و برخی صنایع غیررسمی ، معادن ، کوره های گچ و شن و ماسه که هم تخریب زیادی دارند و هم صحنه طبیعت را به هم زدند، منشاء گرد و غبار هستند و باید صنعت در این زمینه هم مسوولیت پذیرباشد.

رییس مرکز مبارزه با ریزگرد سازمان محیط زیست کشور نیز در این نشست گفت: با تخصیص اعتبار لازم، در جهت احیای تالاب های استان قم حرکت می کنیم.

ضیاء الدین شعایی ادامه داد: متاسفانه برخی استان ها مانند قم، اصفهان ، یزد و خوزستان مشکل ریزگرد دارند، استفاده بی رویه از آب در برخی استان ها باعث شده که مشکل های زیادی برای مردم ایجاد شود.

وی ادامه داد: تالاب های نمکی آخرین طوفان هایی هستند که به گرد و غبار تبدیل می شوند، از طریق علمی دنبال راهکاری برای مقابله با این وضعیت هستیم.

وی گفت: به لحاظ سیستمی وقتی باد وارد دریاچه می شود آن ریزهای نمکی به صورت معلق ، طوفان نمکی ایجاد می کند، و در دریاچه نمک قم شاهد چنین وضعیتی هستیم.

مریم امینی از کارشناسان سازمان محیط زیست کشور نیز گزارشی از وضعیت ریزگردها و دریاچه نمک، حوض سلطان و دشت مسیله قم را ارائه داد و گفت: در 15 سال گذشته میانگین بلندمدت بین دو رودخانه قمرود و قره چای بسیار کاهش یافته و متاسفانه در این این حوزه 104 هزار حلقه چاه، حفرشده است.

وی ادامه داد: دشت شریف آباد، دریاچه نمک و قم درجه بالایی از شوری را در بین دشت های کشور به خود اختصاص دادند.

وی اظهار داشت: به دلیل کمبود بارش ها و افزایش شوری دشت ها، شاهد افت در سفره های آبی منطقه، شور شدن زمین های کشاورزی، تخریب بسیاری از روستاها ی دشت مسیله و نابودی زیست بومی این مناطق هستیم.

امینی یادآورشد: اجرای برنامه های آبخیزداری، مدیریت منابع آب،نظارت بر الگوی کشت متناسب با اقلیم منطقه، جلوگیری از چرای بی رویه در اراضی، فرهنگ سازی و آموزش توسط حوزه های علمیه از جمله راهکارهای مقابله با وضعیت ریزگردها و گرد و غبار است.

نشست شورای هماهنگی مدیریت بحران استان قم باحضور ابتکار معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، استاندار و فرماندار قم و اعضای ستاد بحران استان در تالار امام رضا(ع) فرمانداری برگزار شد.