سخنگوی وزارت خارجه
ایران با سوالات متعددی در مورد ماجرای کوبانی و مذاکرات هستهای مواجه
بود. اما پاسخهای او در مورد کوبانی، نشاندهنده تصمیم جدیدی در
وزارتخارجه نبود.
دستگاه
دیپلماسی ایران هرگونه مداخله و کمک از سوی ایران را منوط به درخواست دولت
مرکزی آن کشور میداند. از افخم پرسیدم: «با توجه به بغرنج بودن وضعیت
کوبانی چرا تجربه مثمرثمر ایران در جلوگیری از سقوط اربیل و بغداد، در
کوبانی تکرار نمیشود؟» پاسخ سخنگوی وزارتخارجه ایران این است «نکته اصلی و
بنیادین مواضع ما مبتنی بر این است که حاکمیت و استقلال کشورها مورد توجه
قرار گیرد و چنانچه درخواست کمکی باشد ما آمادگی ارایه آن را داریم. اگر
بخواهیم از این اصل عبور کنیم طبعا وارد مسیری خواهیم شد که نسبت به آن
منتقد هستیم، اگر اقدامات، خلاف موازین و حاکمیت ملی کشورها باشد دستاوردی
ندارد و آسیبی جدی به مواضع بینالمللی وارد میکند و حتی نگرانیهایی از
سوی حقوقدانان نسبت به تغییر قوانین و قواعد عرف حقوق بینالملل مطرح بوده
است. جمهوری اسلامی ایران نسبت به موضوعات منطقه به اصول خود پایبند است و
چنانچه هرگونه درخواست کمکی باشد براساس احترام به حاکمیت کشورها اقدام
خواهد کرد.» او افزود: ««نسبت به تحولات منطقه اعلام کردیم که باید حاکمیت
ملی و احترام به موازین بینالمللی در هر عملیاتی مدنظر قرار گیرد و چنانچه
کشورها از ما کمکی بخواهند آمادگی کمک را داریم کمااینکه در مورد عراق نیز
پس از درخواست دولت عراق، کمک خود را ارایه کردیم و این سیاست کلی ماست و
بر همین اساس نسبت به ارایه کمک و مشاوره اقدام خواهیم کرد.» بهگفته
سخنگوی وزارتخارجه تاکنون چنین درخواستی از جانب سوریه مطرح نشده است.
ترکیه باید مسوولانه رفتار کند
شرایط
مرزی کوبانی نشان میدهد که تنها کشور ترکیه است که اکنون میتواند به این
شهر در پیشگیری از فاجعه انسانی یا سقوط احتمالی کمک کند. افخم نیز درمورد
نقش ترکیه در تحولات عراق و سوریه میگوید: «آقای ظریف با همتای ترک خود
گفتوگوی تلفنی داشته که همزمان با ورود ترکیه به عملیات نظامی علیه
تروریستها بود و نگرانیهای خود را نسبت به هر اقدام و حرکتی که باعث
پیچیدهشدن شرایط منطقه باشد اعلام کرد. ما به ترکیه اعلام کردهایم که
باید مسوولانه رفتار کند و از هرگونه حرکتی که تبعات جبرانناپذیری داشته
باشد پیشگیری و با هوشیاری کامل عمل کند. در شرایط کنونی نیز این نگرانیها
وجود دارد و امیدواریم ترکها کاملا هوشمندانه با مسایل منطقه برخورد
کنند. موضوع مبارزه با تروریسم به سمتوسوی منافع کوتاهمدت و موردی کشورها
منحرف نشود و ما امیدوار هستیم کشورها کاملا مسوولانه عمل کنند و این مطلب
را نیز اعلام کردهایم.» بهگفته افخم قرار است رییسجمهوری ترکیه
بهزودی، سفری به تهران داشته باشد که البته رایزنی در مورد زمانبندی سفر
اردوغان ادامه دارد.
ائتلاف دست داعش را بازتر کرده
با
اینحال جنگ در کوبانی بیستمینروز خود را طی کرده و همچنان ادامه دارد و
شهر هر لحظه به سقوط نزدیک میشود. مرضیه افخم از بیاعتنایی جامعه
بینالملل نسبت به این وقایع ابراز تاسف کرده و میگوید: «متاسفانه گروهی
به نام ائتلاف شکل گرفته است اما عملکرد آنها به سمتی است که دست داعش را
در اقداماتش بازتر کرده.» قرار است «در اولین فرصت»، «کمکهای
انساندوستانه، دارویی و بهداشتی» از سوی ایران در اختیار مردم کوبانی قرار
گیرد.»
برای رابطه با لندن عجله نداریم
افخم
در بخش دیگری از جلسه نشست خبری خود در پاسخ به سوالی در مورد لغو برخی
تحریمها در وزارت دارایی انگلیس میگوید: «پیش از این نیز اعلام کردهایم
این تحریمها غیرقانونی و غیرعادلانه است و اعتراض خود را نسبت به ابعاد
غیرقانونی آنها بیان کردهایم و نسبت به این بحثها از سوی مسوولان
شرکتهای ذیربط نیز اقدامات حقوقی صورت گرفته و ادله و مستندات لازم نیز
صادر شد که منجر به صدور چنین رایی شد. درمجموع این اقدامات یک گام
روبهجلو است و ما امیدواریم که این روند تداوم پیدا کند.» او همچنین در
مورد بحث بازگشایی سفارتخانههای ایران و انگلیس هم میگوید: «روندی کاملا
تدریجی و گامبهگام است که مقدمات آن باید فراهم شود، درعینحال اعلام
کردهایم که در این مورد عجلهای نداریم و این موضوع مسیر عادی خود را
دنبال میکند.»
انتقاد از گزارشگر حقوق بشر
سخنگوی
وزارت امورخارجه در مورد گزارش اخیر گزارشگر ویژه حقوق بشر ایران نیز که
به نشست مجمع عمومی سازمانملل ارایه شده، اینچنین موضعگیری کرد: «این
گزارش بهصورت یکجانبه، بهدور از واقعیات و بدون رعایت مقررات و وظایف
مربوط به مامورین، از جانب شورای حقوقبشر تهیه شده و فاقد وجاهت حقوقی
لازم است. جمهوری اسلامی ایران پاسخ مفصل و مستدلی را درخصوص پیشنویس
گزارش گزارشگر ویژه ارایه و به وی تسلیم کرده است. اما متاسفانه او کمترین
توجه را در متن نهایی خود به پاسخهای ارایهشده از سوی ایران داشته و آنها
را نادیده گرفته است. همچون گذشته، گزارشگر به لحاظ عدمآگاهی از نظام
قضایی جمهوری اسلامی ایران و مراحل دادرسی آن، استنباط و تفسیر نادرستی از
روند قضایی در ایران داشته است. دولت جمهوری اسلامی ایران به تعهد خود برای
ارتقای همهجانبه حقوق شهروندان پایبند بوده و طی یکسال گذشته اقدامات
بسیار مهمی در این زمینه، از جمله درخصوص ارتقای حقوق شهروندی، حقوق
اقلیتها و حقوق زنان انجام داده و به برنامهها و تلاشهای خود در این
زمینه ادامه خواهد داد.» افخم به حملاتی که به صحبتهای وزیر امور خارجه در
شورای روابط خارجی آمریکا در سفر به نیویورک انجام شده، نیز اشاره کرد و
به منتقدان توصیه کرد منافع ملی را مدنظر قرار دهند.