زمین و گمرک؛ دو گره پیش‌روی احیای منطقه ویژه شوش
قرار بود یک مصوبه نقطه شروع یک تحول اقتصادی در شوش باشد اما سال‌ها گذشت و خبری از اجرا نشد حالا پس از بیش از یک دهه، پرونده‌ای که مدت‌ها میان دستگاه‌های مختلف دست‌به‌دست می‌شد، دوباره به جریان افتاده است.
پرونده منطقه ویژه اقتصادی شوش پس از بیش از یک دهه توقف و سردرگمی میان موانع حقوقی و اداری، با تغییر متولی و انتقال جغرافیایی به بخش مرزی «فتح‌المبین» وارد مرحله جدیدی شده است؛ طرحی که در اواخر سال ۱۳۸۹ به تصویب هیأت وزیران رسید اما به دلیل جانمایی اولیه و قرار گرفتن در محدوده‌های دارای ملاحظات میراثی، سال‌ها درگیر موانع اجرایی و حقوقی بود.
تصویب اولیه منطقه ویژه اقتصادی شوش در وسعت ۳۰۰ هکتار و در مجاورت اراضی شرکت کشت و صنعت نیشکر هفت‌تپه انجام شد؛ جانمایی‌ای که به گفته مسئولان، بدون انجام مطالعات و استعلام‌های لازم در حوزه آمایش سرزمین و میراث فرهنگی صورت گرفته بود و با ورود اداره‌کل میراث فرهنگی خوزستان و طرح شکایت قضایی، به دلیل تداخل با عرصه و حریم محوطه‌های جهانی چغازنبیل و هفت‌تپه، عملاً امکان اجرای طرح را با مانع جدی مواجه کرد.
از سوی دیگر، بحران‌های مدیریتی و مالکیتی در مجموعه هفت‌تپه طی دهه ۹۰، پروژه را با مشکل دیگری مواجه کرد؛ به‌گونه‌ای که تأمین زیرساخت‌ها و اعتبارات مورد نیاز برای راه‌اندازی منطقه ویژه اقتصادی عملاً پیش نرفت و طرح در مسیر توقف قرار گرفت.
چرخش راهبردی؛ از هفت‌تپه تا فتح‌المبین
گره‌گشایی از این طرح معطل‌مانده از سال ۱۴۰۲ و در پی مصوبات سفر استانی دولت و پیگیری‌های انجام‌شده در استان خوزستان وارد مسیر تازه‌ای شد.
در این چارچوب، متولی‌گری طرح از شرکت کشت و صنعت نیشکر هفت‌تپه خارج و به صندوق بازنشستگی کشوری واگذار شد و همزمان جانمایی منطقه ویژه اقتصادی به بخش مرزی فتح‌المبین منتقل شد.
انتقال محدوده به این بخش، علاوه بر رفع ملاحظات و تعارضات مربوط به محوطه‌های باستانی، یک مزیت مهم دیگر نیز برای طرح ایجاد کرده است؛ نزدیکی به مرز عراق و بازارچه مرزی فکه که می‌تواند کارکرد منطقه را از یک محدوده صرفاً صنعتی به بستری برای توسعه صادرات، ترانزیت و صنایع تبدیلی تبدیل کند.
از سوی دیگر، قرار گرفتن منطقه در محدوده شمال خوزستان و نزدیکی به قطب‌های کشاورزی استان، امکان پیوند این منطقه ویژه با زنجیره تولید و صادرات محصولات کشاورزی را فراهم می‌کند؛ ظرفیتی که می‌تواند در صورت تکمیل زیرساخت‌ها، نقش مهمی در توسعه تجارت با عراق ایفا کند.
منطقه ویژه شوش؛ حلقه اتصال کشاورزی شمال خوزستان به عراق
معاون اقتصادی استانداری خوزستان با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای اجرایی شدن منطقه ویژه اقتصادی شوش، از تلاش برای رفع موانع موجود بر سر راه این طرح خبر داد.
جواد کاظم‌نسب الباجی اظهار کرد: در نشستی با نماینده مردم شوش در مجلس، موضوع اجرایی شدن منطقه ویژه اقتصادی شوش مورد بررسی قرار گرفت و تلاش می‌کنیم مشکلات موجود در مسیر اجرای آن را برطرف و طرح را به نتیجه برسانیم.
وی افزود: این طرح فرصت بسیار خوبی برای منطقه خواهد بود و در حال حاضر یکی از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی آن، موضوع زمین است که در حال پیگیری برای رفع آن هستیم.
معاون اقتصادی استانداری خوزستان ادامه داد: در محدوده مورد نظر معارضانی وجود دارند که موضوع آنها نیز در حال پیگیری است و تلاش می‌کنیم با رفع این موانع، زمینه اجرای منطقه ویژه اقتصادی شوش فراهم شود.
اظم‌نسب الباجی ایجاد اشتغال را یکی از مهم‌ترین آثار اجرای این طرح دانست و گفت: منطقه ویژه اقتصادی شوش علاوه بر ایجاد اشتغال، می‌تواند موجب تقویت ارتباطات اقتصادی خوزستان با کشور عراق و به‌ویژه استان نیسان شود.
وی بیان کرد: محصولات کشاورزی دزفول، شوش و دیگر مناطق شمال خوزستان می‌توانند از طریق این منطقه به عراق و همچنین کشورهایی که کالاهایشان از مسیر عراق ترانزیت می‌شود، صادر شوند.
معاون اقتصادی استانداری خوزستان با اشاره به ظرفیت بالای تولید محصولات سبزی و صیفی در شمال خوزستان گفت: با ایجاد این زیرساخت، به‌ویژه در حوزه محصولات سبزی و صیفی، مسیر انتقال محصولات به عراق کوتاه‌تر می‌شود و این کالاها می‌توانند از منطقه ویژه اقتصادی شوش به استان نیسان عراق و بازارهای مقصد منتقل شوند.
زمین و گمرک؛ دو گره پیش‌روی احیای منطقه ویژه
با قرار گرفتن دوباره پروژه در دستور کار معاونت اقتصادی استانداری خوزستان، منطقه ویژه اقتصادی شوش اکنون با مجموعه‌ای از پیگیری‌های اجرایی برای عبور از موانع گذشته مواجه است.در شرایط فعلی، تعیین تکلیف زمین و رفع مشکلات مربوط به معارضان از مهم‌ترین الزامات پیش‌روی طرح محسوب می‌شود؛ موضوعی که معاون اقتصادی استانداری نیز بر در حال پیگیری بودن آن تأکید کرده است.
در کنار آن، تعیین تکلیف مالکیت اراضی محدوده جدید، ایجاد زیرساخت‌های لازم و استقرار گمرک از دیگر اقداماتی است که می‌تواند مسیر اجرایی شدن منطقه ویژه اقتصادی شوش را هموار کند.
اگر این موانع برطرف شود، منطقه ویژه اقتصادی شوش می‌تواند از یک پروژه متوقف‌مانده به حلقه‌ای برای اتصال ظرفیت‌های کشاورزی شمال خوزستان به بازار عراق تبدیل شود؛ ظرفیتی که علاوه بر اشتغال‌زایی، می‌تواند زمینه توسعه صادرات غیرنفتی و تقویت مناسبات اقتصادی خوزستان با عراق را فراهم کند.
ایمیل مستقیم: info@khouznews.ir
پیامک: 5000205020
آخرین اخبار
