این روزها برخی منتقدان فدراسیون بسکتبال، نتایج تیمهای پایه را به عنوان سند «ناکامی فدراسیون» برجسته میکنند؛ اما یک سؤال ساده وجود دارد: آیا قرار است پروژه جوانگرایی را با یک یا دو تورنمنت بسنجیم یا با نسلی که قرار است چند سال آینده تیم ملی بزرگسالان ایران را بسازد؟
🔷اگر قرار باشد هر شکست در رده پایه را شکست فدراسیون بدانیم، اساساً دیگر چیزی به نام پروسه جوانگرایی معنا نخواهد داشت.
🔷بسکتبال ایران یکبار این مسیر را تجربه کرده است. در سالهای ۷۹ و ۸۰، جوانگرایی بدون هزینه نبود. تیم ملی شکست خورد، انتقاد شد و نتایج همیشه مطابق انتظار نبود؛ اما کسی که امروز تاریخ بسکتبال ایران را میشناسد، نمیتواند نقش آن دوران را در شکلگیری نسل طلایی بعدی انکار کند.
🔷بازیکنانی مثل صمد نیکخواهبهرامی، حامد حدادی، مهدی کامرانی، سامان ویسی، حامد سهرابنژاد، جواد داوری، آیدین نیکخواهبهرامی و دیگر بازیکنان آن نسل، یکشبه ساخته نشدند. آنها محصول یک فرآیند بودند؛ فرآیندی که در مقطعی باید هزینه میداد تا بعدها نتیجه بگیرد.
🔷حالا همین منطق دوباره در حال اجراست.
🔷جواد داوری خودش بخشی از همان نسل طلایی بوده و اتفاقاً بهتر از بسیاری میداند که ساختن نسل جدید چه هزینهای دارد. تصمیم برای میدان دادن به جوانان، تصمیم راحتی نیست؛ چون سادهترین راه برای مدیر ورزشی این است که همیشه به نتیجه امروز فکر کند، چند بازیکن باتجربه را کنار هم بگذارد و اگر برد، همه چیز را موفقیت اعلام کند.
اما ساختن آینده، تصمیم متفاوتی میخواهد.
وقتی بازیکن جوان وارد میدان میشود، ممکن است ببازد. ممکن است در یک تورنمنت نتیجه ضعیف بگیرد. ممکن است اشتباه کند. حتی ممکن است در مقطعی پایینتر از انتظار قرار بگیرد.
🔷اما سؤال واقعی این است: چند بازیکن از همین نسل طی دو، سه یا چهار سال آینده تبدیل به بازیکن ملی خواهند شد؟
🔷منتقدان اگر پاسخ این سؤال را ندهند و فقط با تیتر کردن شکستهای رده پایه، نسخه ناکامی فدراسیون بپیچند، در واقع دارند صورت مسئله را پاک میکنند.
🔷نکته جالب اینجاست که بعضی از کسانی که امروز با بزرگنمایی نتایج پایه از پایان بسکتبال ایران صحبت میکنند، خودشان سالها در ساختار تیمهای ملی و بسکتبال کشور مسئولیت داشتهاند. بنابراین جامعه بسکتبال حق دارد بپرسد: اگر نتیجه یک تورنمنت پایه معیار سنجش عملکرد یک فدراسیون است، پس عملکرد سالهای گذشته خود این افراد را با همین متر چگونه باید ارزیابی کرد؟
🔷بسکتبال ایران برای بازگشت به سطح بالای آسیا به یک نسل جدید احتیاج دارد؛ نه به حفظ دائمی نسل قبلی.
🔷اگر امروز قرار است بازیکنان جوان تجربه کسب کنند، شکست بخورند، اشتباه کنند و دوباره برگردند، این الزاماً نشانه عقبگرد نیست؛ میتواند بخشی از هزینه بازسازی باشد.
🔷اما اینکه هر شکست در رده پایه را برداریم، روی آن تیتر ناکامی فدراسیون بزنیم و بعد نتیجه بگیریم پروژه جوانگرایی شکست خورده، بیشتر از آنکه تحلیل باشد، استفاده سیاسی و رسانهای از نتیجه است.
🔷نسل طلایی بسکتبال ایران هم با قهرمانی شروع نکرد.
🔷آن نسل، روزی جوان بود، روزی اشتباه کرد، روزی باخت و روزی مورد انتقاد قرار گرفت؛ اما فرصت پیدا کرد رشد کند و بعدها سالها برای ایران افتخار ساخت.
🔷امروز هم اگر قرار است نسل بعدی ساخته شود، باید به جای ترس از شکست امروز، شجاعت سرمایهگذاری روی موفقیت فردا را داشته باشیم.