چوبزنی دزفول؛ آیینی به یاد شهدای کربلا
آیین چوبزنی دزفول، از کهنترین سنتهای عاشورایی این شهر، روایتگر شوق یاران امام حسین(ع) برای شهادت و تلاش آنان برای دلگرم کردن اهل حرم در شب عاشوراست. آیینی که بیش از یک قرن در محلههای قدیمی دزفول زنده ماندهاست.
دزفول، در دهه نخست محرم و بهویژه شب عاشورا، برای دیدن یکی از کهنترین آیینهای مذهبی دزفول باید راهی محلههای قدیمی شهر و بهویژه محله کلانتریان شد. جایی که نوای بحرطویل با صدای برخورد چوبها در هم میآمیزد و حلقههای چوبزنی شکل میگیرد.
در میان جمعیت، مردان روبهروی یکدیگر میایستند و با نظمی هماهنگ، دو چوب به جلو و دو چوب به عقب میزنند. چرخشها و خیزشهای پیاپی عزاداران، صحنهای را پیش چشم مخاطب ترسیم میکند که بیش از آنکه یک مراسم سوگواری باشد، بازخوانی روایتی از شب عاشوراست.
شوقی که در حلقهها جریان دارد
فلسفه آیین چوبزنی به شب عاشورا گره خورده است. شبی که یاران امام حسین(ع) با آگاهی از سرنوشت خود، ماندن در کنار امام را برگزیدند. آنان نه با اندوه از شهادت، بلکه با شادی و شوق رسیدن به عاقبتی نیک و وصال حق، آخرین شب زندگی دنیایی خود را سپری کردند.
در روایتهای مربوط به این آیین آمده است که یاران امام از شوق شهادت و وصال حق، گرداگرد خیمهها به حرکت درآمدند، رجز خواندند و با حرکاتی شبیه رزم، هم اشتیاق خود را به شهادت در روز بعد ابراز کردند و هم به زنان و کودکان کاروان اطمینان دادند که در کنار آنان یارانی استوار حضور دارد.چرخیدن در حلقهها، خیزشهای هماهنگ و برخورد چوبها در آیین چوبزنی، بازتاب همین روایت است. روایتی از شوق، وفاداری و آرامشی که یاران امام در واپسین شب پیش از عاشورا تجربه کردند.
میراثی در دل محلههای قدیمی
آیین چوبزنی از آیینهای مذهبی کهن دزفول به شمار میرود که بیش از یک قرن قدمت دارد. این مراسم در محلههای قدیمی شهر و بهویژه محله کلانتریان، به عنوان خاستگاه اصلی آن، نسل به نسل حفظ و منتقل شدهاست.
در این آیین، ذاکر به بحرطویلخوانی میپردازد و عزاداران با اجرای حرکات سنتی و هماهنگ، بخشی از فرهنگ عاشورایی دزفول را بازآفرینی میکنند. فرهنگی که سالهاست در حافظه جمعی مردم این شهر جای دارد.اهمیت این سنت موجب شد آیین چوبزنی دزفول در ۲۲ آبان ۱۴۰۱ با شماره ۲۷۲۳ در فهرست میراث ناملموس کشور به ثبت برسد. اقدامی که نقش مهمی در حفظ و معرفی این میراث فرهنگی برای نسلهای آینده دارد.
فراتر از یک رسم عزاداری
چوبزنی دزفول تنها یک آیین سوگواری نیست، بلکه نمادی از پیوند عمیق مردم این شهر با فرهنگ عاشورا و مفاهیمی چون وفاداری، همبستگی و ایثار است.هر سال با فرارسیدن شب عاشورا، حلقههای چوبزنی بار دیگر در محلههای قدیمی دزفول شکل میگیرد و صدای چوبها در فضای مراسم طنینانداز میشود. آیینی که پس از بیش از یک قرن، همچنان روایت شوق یاران امام حسین(ع) برای شهادت و دلگرمی آنان به اهل حرم را زنده نگه داشته است.
مرجع / فـارس
ایمیل مستقیم: info@khouznews.ir
پیامک: 5000205020
آخرین اخبار
