کتیبههای داریوش اول در مصر و کانال سوئز
محمدامین حیات مقدم:
از دوران حکومت داریوش اول هخامنشی، چند کتیبه در منطقه سوئز مصر به دست آمده است که از مهمترین اسناد تاریخی مربوط به حضور هخامنشیان در مصر به شمار میروند. این کتیبهها اطلاعاتی درباره اقدامات عمرانی و سیاسی داریوش اول ارائه میکنند و اهمیت تاریخی فراوانی دارند.
یکی از این کتیبهها به سه زبان پارسی باستان، ایلامی و بابلی (اکدی) نوشته شده است. در این متن، به فرمان داریوش برای حفر کانالی اشاره شده که رود نیل را به دریای احمر متصل میکرد. همچنین در همین کتیبه، شرحی از فتح مصر نیز آمده است. استفاده از چند زبان در این کتیبه نشاندهنده گستردگی قلمرو هخامنشی و کاربرد زبانهای مختلف اداری در آن دوره است.
علاوه بر این، کتیبه دیگری از داریوش در همان منطقه به خط هیروگلیف مصری کشف شده است. وجود این کتیبه نشان میدهد که حکومت هخامنشی برای ارتباط با مردم مصر از زبان و خط رایج آن سرزمین نیز استفاده میکرده است.
همچنین نسخههایی از کتیبه بیستون به زبان آرامی در جزیره الفانتین در رود نیل یافت شده است. این نسخهها بنا بر شواهد تاریخی، به دستور داریوش اول به آن منطقه منتقل شده بودند. زبان آرامی در آن زمان یکی از زبانهای مهم اداری و ارتباطی در بخشهای مختلف امپراتوری هخامنشی به شمار میرفت.
مجموع این آثار تاریخی، بخشی از اسناد مربوط به حضور و فعالیتهای حکومت هخامنشی در مصر را تشکیل میدهند و اطلاعات ارزشمندی درباره شیوههای اداری، زبانی و عمرانی آن دوره ارائه میکنند.
