برق خوزستان روی لبه تیغ
با نزدیک‌شدن به فصل گرما، هشدارها درباره شکنندگی شبکه برق خوزستان دوباره بالا گرفته است؛ از شادگان که نماینده‌اش «فرسودگی شدید ترانس‌ها و شبکه‌های هوایی» را عامل اصلی خاموشی‌ها می‌داند تا شرق استان که به‌رغم تولید سنگین برق‌آبی، در فوق‌توزیع و انتقال با گلوگاه‌های جدی روبه‌روست.
به گزارش خبرگزاری فارس از اهواز، در هفته‌های اخیر، مجموعه‌ای از اظهارنظرها و افتتاح‌ها در صنعت برق خوزستان انجام شده؛ اما خط مشترک اغلب این خبرها یک پیام نگران‌کننده است: تابستانِ پیشِ رو، شبکه برق استان دوباره در معرض فشار سنگین قرار دارد و بخش قابل توجهی از این فشار، نه صرفاً ناشی از «کمبود تولید»، بلکه نتیجه فرسودگی زیرساخت توزیع و گلوگاه‌های فوق‌توزیع است.
شادگان؛ شبکه هواییِ فرسوده و سیم‌هایی که با باد پاره می‌شوندنماینده شادگان صریح می‌گوید فرسودگی ترانس‌ها و شبکه‌های هوایی عامل اصلی خاموشی‌هاست و حتی «سرعت باد» می‌تواند به پارگی سیم‌ها منجر شود. این توصیف، یعنی شبکه‌ای که در برابر شرایط معمول اقلیمی هم شکننده شده، عملاً تابستان را با «ریسک دائمی» شروع می‌کند؛ آن هم در استانی که گرما و رطوبت، مصرف را به اوج می‌برد.منگشت؛ تولید بالا، اما چالش جدی در شبکهدر شرق خوزستان نیز نماینده ایذه، باغ‌ملک، دزپارت و صیدون از یک تناقض آشنا می‌گوید: منطقه‌ای با سدهای بزرگی مانند کارون ۳ و ۴ و تولید بالای برق، اما شبکه فوق‌توزیع و انتقالی که به تقویت فوری نیاز دارد. درخواست‌هایی مانند راه‌اندازی ترانس دوم میانگران، پست‌های جدید و توسعه نیروگاه خورشیدی، نشان می‌دهد «صرف تولید» جوابگوی مسئله نیست؛ گلوگاه شبکه تعیین‌کننده است.
نقطه کانونی انتقاد: «تاب‌آوری شبکه» یا «مدیریت بحران دائمی»؟
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق خوزستان در سخنان اخیر خود با تأکید بر شرایط اقلیمی و آلایندگی‌ها، اعلام کرده «تمام برنامه‌ریزی‌ها با هدف ارتقاء ایمنی، کاهش حوادث و افزایش تاب‌آوری شبکه» انجام می‌شود. او همچنین گفته خوزستان پس از تهران پرمصرف‌ترین شرکت توزیع کشور است و با شرایط ویژه‌ای مثل وجود دو سطح ولتاژ ۳۳ و ۱۱ کیلوولت و گستره خدمات‌رسانی به هزاران روستا مواجه است.اما پرسش جدی اینجاست:اگر مسئله شناخته شده و «اولویت» هم روشن است، چرا همچنان نمایندگان مجلس از فرسودگی شدید ترانس‌ها و پایه‌ها و احتمال بحران تابستانی حرف می‌زنند؟
وقتی مصرف خانگی ۴ برابر میانگین کشور است، برنامه عملیاتی کجاست؟
همین مدیرعامل توزیع برق خوزستان اعلام کرده مصرف برق خانگی در استان حدود چهار برابر میانگین کشور است و برای پاسخگویی باید «سبد تولید برق متنوع شود». این گزاره درست است، اما کافی نیست. در استانی که پیک مصرفش به‌صورت ساختاری بالاست، سیاست‌گذاری بدون عدد و زمان‌بندی به نتیجه نمی‌رسد.مدیرعامل همچنین از طرح «تولید در توزیع» گفته و وعده داده:آماده‌سازی ۴۰ قطعه زمین برای نیروگاه‌های ۳ مگاواتیهدف‌گذاری ۱۲۰ مگاوات تجدیدپذیر تا پیش از پیک سال آیندهاعلام ۳۱ متقاضی بخش خصوصی با ظرفیت حدود ۷۰ مگاواتولی در همان روایت، یک جمله کلیدی وجود دارد که باید جدی گرفته شود:«منتظر هستیم ساتبا پیمانکاران مورد نظر را معرفی کند.»این یعنی بخشی از برنامه روی زمین مانده و به «انتظار» گره خورده؛ در حالی‌که تابستان منتظر نمی‌ماند.
تکالیف قانونی دستگاه‌ها؛ آمار هست، اجرا کم‌رنگ
مدیرعامل توزیع برق خوزستان گفته ۱۵۵۵ دستگاه اجرایی در استان شناسایی شده‌اند که باید بخشی از برق خود را از تجدیدپذیر تأمین کنند؛ اما این تکلیف «جدی گرفته نشده» و فاصله با اهداف زیاد است.اینجا نقطه‌ای است که انتظار می‌رود مدیرعامل توزیع برق، صرفاً به بیان گلایه بسنده نکند و گزارش دهد:کدام دستگاه‌ها اجرا نکرده‌اند؟چه میزان از تکلیف عقب هستیم؟چه اقدام حقوقی/اجرایی برای الزام انجام شده؟سهم واقعی دستگاه‌ها در کاهش فشار پیک چقدر برآورد شده؟وقتی قانون اجرا نمی‌شود، فقط مردم و صنایع هزینه می‌دهند.
صنعت زیر ضرب خاموشی
موسوی زاده نماینده اهواز نیز از «کمر شکستن صنایع» زیر بار محدودیت‌ها سخن گفته و خواسته وزارت نیرو، خوزستان را در سهمیه‌بندی انرژی صنعتی متفاوت از سایر نقاط ببیند. این مطالبه وقتی جدی‌تر می‌شود که خوزستان همزمان قطب تولید برق کشور است، اما در مصرف و شبکه توزیع و فوق‌توزیع، با چالشهای مزمن روبه‌روست.پروژه‌ها و افتتاح‌ها؛ مسکن کوتاه‌مدت یا علاج ریشه‌ای؟در کنار این هشدارها، اخبار متعددی هم از افتتاح و کلنگ‌زنی منتشر شده: از پروژه‌های کلیدخانه ۱۳۲ کیلوولت و خطوط دو مداره تا افزایش ظرفیت پست‌ها و بهینه‌سازی واحدهای برق‌آبی. همچنین از آغاز عملیات نیروگاه‌های تجدیدپذیر در استان و حتی نیروگاه خورشیدی شناور روی سد کرخه خبر داده شده است.اما تجربه سال‌های اخیر نشان داده:افتتاح پروژه‌ها لزوماً به معنای عبور امن از پیک نیست اگر نوسازی شبکه فرسوده توزیع کند باشد.بهینه‌سازی تولید بدون تقویت شبکه، فقط عدد تولید را بالا می‌برد، نه کیفیت تحویل برق به مشترک.
انتظار مردم «وعده» نیست، «برنامه قابل سنجش» استخوزستان وارد دوره‌ای می‌شود که هر تابستان، آزمون پایداری شبکه است. مدیرعامل توزیع برق استان اگر می‌خواهد رویکرد «تاب‌آوری» را از سطح شعار به واقعیت تبدیل کند، باید سه خروجی مشخص ارائه شود:نقشه نوسازی شبکه فرسوده (ترانس‌ها، پایه‌ها، شبکه هوایی) با اولویت‌بندی شهرستانیزمان‌بندی دقیق تا پیک ۱۴۰۵ و ۱۴۰۶ همراه با بودجه و درصد پیشرفتسازوکار الزام دستگاه‌های اجرایی برای تأمین برق تجدیدپذیر و انتشار گزارش شفاف از عملکرد آنهاچون اگر شبکه برق «با باد و خاک» از هم می‌پاشد، مردم با یک جمله «افزایش تاب‌آوری» قانع نمی‌شوند؛ تاب‌آوری را باید در خیابان‌ها و روستاها و کارخانه‌ها دید، نه فقط در مراسم‌ها و گزارش‌ها.
ایمیل مستقیم: info@khouznews.ir
پیامک: 5000205020
آخرین اخبار
