رييس مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: هر تركيبي كه منجر به اختلال در ساختمان، توليد انرژي و عملكرد سلول شود، سم است و پروسه ايجادكننده نيز مسموميت گفته ميشود. اين آخرين تعريفي است كه از سم ارايه شده و طيف بسيار وسيعي از مواد را شامل ميشود.
دكتر امير جلالي اظهار كرد: مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه از 2 سال پيش آغاز به كار كرده و فعاليت اين مركز در اين مدت، سطح فعاليتهاي پژوهشي دانشگاه را ارتقا داده است. همچنين در اين مدت 64 مقاله به كمك اين مركز در ژورنالهاي جهاني به ثبت رسيده است. در سال 90 نيز مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه جندي شاپور توانست در جشنواره رازي عنوان بهترين مركز تحقيقات سمشناسي را در دانشگاههاي كشور كسب كند.
وي با اشاره به دستاوردهاي تحقيقات اين مركز افزود: اولين دستاورد، تعيين الگوي نخست مسموميت در استان بود و در آنبراي اولين بار نشان داده شده كه گزش عامل اول مسموميت است. دومين دستاورد نيز تعيين تركيبات موجود در قرصهاي روانگردان بوده است.
جلالي تصريح كرد: اولين هدف اين مركز، افزايش آگاهي مردم در زمينههاي سمشناسي است و پس از آن نيز ارتقا جايگاه علمي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور در برنامههاي ما قرار دارد كه تا كنون توانستهايم به اين مهم دست يابيم.
رييس مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز عنوان كرد: بنزن مادهاي شيميايي است كه اولين عامل سرطانزايي در جهان شناخته شده، اين ماده در نواحي صنعتي بسيار زياد است و كارگران اين مناطق بدون اينكه در اين مورد اطلاع داشته باشند، فعاليت ميكنند؛ در اين روند بنزن روي پوست اين افراد قرار ميگيرد و احتمال بيماري را افزايش ميدهد. اين موضوع اثبات شده است و اسناد و مدارك آن نيز موجود است.
وي گفت: در هيچ مكاني از دنيا گزارش نشده است كه در منطقهاي الگويي براي مسموميت عنوان شود ولي ما اين الگو را در خوزستان تعيين كرديم تا بتوان كارهاي پيشگيري، درمان و اقدامات لازم در اين زمينه را انجام داد.
جلالي ادامه داد: با توجه به مراجعات به بيمارستانهاي اصلي سطح استان خوزستان مشخص شد كه گزش به وسيله موجودات مختلف عامل اصلي مسموميت در استان است، بنابراين بايد بودجهاي براي احداث مراكز درماني مناسب براي مناطقي از استان كه احتمال گزش در آنها بالا است، تعيين شود تا درمان اين مشكل به راحتي انجام شود.
وي افزود: در قرصهاي خودگردان نيز مهمترين تركيب MDMA است كه به وسيله اين مركز شناسايي شده است. البته در اين زمينه به علت امكان سوءاستفادههايي، نميتوان اطلاعات بيشتري داد.
رييس مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: تركيبات فلزي در سرشاخه اصلي مواد سمي قرار دارند چرا كه اين مواد هيچگاه توليد نميشوند و از بين هم نميروند و هميشه در محيط اطراف در تماس با ما هستند. اين فلزات براي بدن ضروري هستند و بدن به مقدار كافي از اين مواد نياز دارد ولي اگر بيش از حد نياز به بدن داده شود موجب مسموميت شود.
جلالي بيان كرد: از جمله مهمترين اين فلزها سرب است. اثبات شده كه افزايش سرب موجب كندي و كاهش رشد كودكان ميشود، همچنين تحقيقاتي كه در آمريكا انجام شده نشان ميدهد كه ارتباطي نزديك بين افزايش سرب و افزايش جرم و جنايت وجود دارد. بنابراين هر كشوري كه توانسته اثرات مضر بر محيط زيست را كاهش دهد و كشورهاي پاكتري بودهاند، امنيت بالاتر و جرم و جنايت كمتر و مردمي سالمتر داشتهاند.
وي ادامه داد: مقدار زياد فلزاتي كه از طريق استشاق وارد بدن ميشود، مقدار بسيار كمي از آنها دفع ميشود و بقيه در بدن مانده و عوارض بلندمدت ايجاد ميكنند.
رييس مركز تحقيقات سمشناسي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: سمشناسي و ژنتيك علوم برتر روز هستند و بيشترين كار علمي در اين دو حوزه انجام ميشود. ما نيز در اين مركز بين اين دو علم ارتباط برقرار كردهايم و آن را بر پايهاي براي نوشتن مقالات قرار دادهايم. يك مقاله نيز در زمينه احتمال بروز سرطان در جمعيت خوزستان نوشته شده كه در آن ريسك احتمال ژنتيكي ابتلا به سرطان بررسي شده است.
وي افزود: در حال حاضر در حال بررسي ميزان اختلالات ژنتيكي و رابطه آن با بروز سرطان هستيم. ميزان آثار سموم بر انسانها علاوه بر سن و محيط، به نژاد نيز بستگي دارد و بنابراين بايد اثر سمها از نظر ژنتيكي نيز بررسي شود.