جزئيات بهداشت عمومي خوزستان
دكتر مهدي اقتصاد اظهار كرد: با وجود افزايش تعداد شهرستان‌هاي خوزستان، خوشبختانه فعاليت مستقل دانشكده‌هاي پزشكي آبادان، بهبهان، شوشتر و دزفول موجب افزايش رسيدگي به بهداشت اين شهرستان‌ها مي‌شود و همچنين ميزان نظارت بر بهداشت اهواز نيز افزايش مي‌يابد.
وي با اشاره به برنامه‌هاي ارتقا سلامت گفت: لازم است براي ارتقا سلامت و سطح سواد سلامت مردم تلاش شود كه رسانه‌ها در اين راه مي‌توانند با اطلاع‌رساني‌هاي بهداشتي، كمك شاياني داشته باشند.
اقتصاد عنوان كرد: در حال حاضر ارايه خدماتي مانند واكسيناسيون از خدمات بديهي بهداشتي است؛ اين در حالي است كه پيش از انقلاب تنها يك‌چهارم كودكان زير يك سال واكسن دريافت مي‌كردند و امروز ارايه واكسيناسيون صددرصد است و والدين نيز نمي‌پذيرند كه كودكانشان واكسن دريافت نكنند.
وي ادامه داد: جز بهداشت، ارگان‌هاي ديگري نيز هستند كه در اين حوزه فعاليت مي‌كنند. تهيه آب آشاميدني سالم، رعايت بهداشت سطح شهر و كنترل پديده دست‌فروشي از مواردي هستند كه ديگر ارگان‌ها نيز با آن ارتباط دارند و مركز بهداشت به عنوان يك واسط در اين حوزه‌ها فعاليت مي‌كند.
بهداشت نمي‌تواند بر دست‌فروش‌ها نظارت كند
سرپرست مركز بهداشت خوزستان تصريح كرد: مجموعه بهداشت محيط مي‌تواند بر اماكن مسقف فروش نظارت كند ولي از نظر قانوني نمي‌توان به دست‌فروش‌ها نظارتي داشت. پديده دست‌فروشي يك مشكل اجتماعي است كه متاسفانه بهداشت نمي‌تواند به آن ورود كند. معاونت غذا و دارو نيز در سطح توليد مواد غذايي مي‌تواند نظارت كند ولي در حوزه مشاغل خانگي نمي‌توانند وارد شوند و در اين حوزه نيز نقص قانوني وجود دارد.
وي گفت: غذاهاي بيرون‌بر آشپزخانه‌هاي شهري نيز يكي از معضلات بهداشتي هستند كه به وزارت بهداشت اعلام كرده‌ايم مي‌توانيم بر اين اماكن نظارت كنيم ولي هنوز پاسخي از وزارت نرسيده است.
فست‌فود خانگي بخوريد
سرپرست معاونت بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز با اشاره به آثار زيان‌بار فست‌فودها و همچنين استقبال عموم مردم از غذاهاي آماده و سريع بيرون، توصيه كرد: مردم مي‌توانند موادغذايي مانند فلافل را در منزل خود و با شرايط بهداشتي آماده كنند.
وي عنوان كرد: در مغازه‌ها، براي پف بيشتر به مايه فلافل جوش‌شيرين افزوده مي‌شود كه خود جوش‌شيرين مشكلات بسياري ايجاد مي‌كند. علاوه بر اين، روغني كه براي تهيه سانديچ‌هايي مانند فلافل استفاده مي‌شود، بسيار سوخته و اكسيد شده و تكرار خوردن اين مواد غذايي و فست‌فودها احتمال سرطان را بسيار افزايش مي‌دهد.
اقتصاد با تصريح اين كه نمك يكي از چهار سم سفيد شناخته‌شده در جهان است، افزود: متاسفانه امروز كودكان از سال‌هاي ابتداي زندگي با عادت به مصرف مواد غذايي مانند پفك و چيپس، ذائقه شور پيدا مي‌كنند و به همين دليل در آينده نيز به مقدار زياد نمك استفاده مي‌كنند. با مصرف اين مواد غذايي شاهديم كه به مرور زمان در دوره گذشته تا كنون، كودكان چاق‌تر و قد كوتاه‌تر شده‌اند.
وي به افزايش ميزان شيوع ديابت در خوزستان اشاره كرد و گفت: 10 سال پيش ميزان شيوع ديابت 5 تا 6 درصد بود ولي امروزه تنها در مناطق روستايي به 10 درصد رسيده است كه با احتساب استفاده روستاييان از مواد غذايي سالم‌تر، مي‌توان برآورد كرد كه شيوع بيماري ديابت در مناطق شهري تا چه ميزان افزايش يافته است.
سرپرست مركز بهداشت خوزستان با تاكيد بر لزوم آموزش مردم براي استفاده كمتر از فست‌فودها، ادامه داد: آموزش سلامت درجه‌هاي متفاوتي دارد. بسياري از مرم مي‌دانند كه موادي مانند فست‌فودها مضر هستند ولي باز هم از آن استفاده مي‌كنند؛ براي كاهش مصرف اين مواد غذايي، خود افراد بايد به اين باور برسند كه اين مواد چه خطرهايي براي سلامت ايجاد مي‌كند.
ضرورت آموزش فرهنگ‌سازي پاكيزگي عمومي
وي گفت: مهم‌ترين مشكلي كه در خوزستان وجود دارد، نبود خودباوري در مردم است. مردم پس از مدتي اقامت در اين خوزستان به دليل مشكلات موجود تصميم مي‌گيرند به استان‌هاي ديگري بروند كه بسياري از اين مشكلات به اين دليل است كه معمولا عادت داريم ديگران كار مربوط به ما را انجام دهد.
سرپرست معاونت بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز با اشاره به مشكلات پاكيزگي سطح شهرهاي استان افزود: اگر هر يك از مردم سعي كنند زباله كمتري روي زمين بريزند و مغازه‌دارها اطراف مغازه‌ها را تميز كنند، فضاي شهري آلوده و نازيبا نمي‌شود. بايد در اين زمينه آموزش داد و براي فرهنگ‌سازي پاكيزگي عمومي كار زيادي انجام شود.
ايجاد زيرساخت‌هاي اجراي طرح پزشك خانواده
اقتصاد به اجراي طرح پزشك خانواده در خوزستان اشاره كرد و عنوان كرد: در مصوبه‌اي اعلام شده كه فعلا نسخه " 02" پزشك خانواده به نسخه "03 " نرسد و قرار است همين نسخه " 02" ويرايش شود. با تجربه‌اي كه در 5 استان مجري اين طرح به دست آمده، نياز به ويرايش‌هايي در اين نسخه وجود دارد.
وي ادامه داد: در حال حاضر سياست‌ها درباره طرح پزشك خانواده به گونه‌اي است كه هر استان در صورت آمادگي براي اجراي اين طرح، مراتب را به وزارت بهداشت اطلاع داده و پس از بازديد و تاييد تيم وزارت بهداشت از منطقه، طرح پزشك خانواده اجرايي مي‌شود.
سرپرست مركز بهداشت خوزستان گفت: در حال حاضر در حال ايجاد زيرساخت‌هاي الكترونيك طرح هستيم كه در صورت عملي شدن نه تنها مي‌تواند براي پزشك خانواده مفيد باشد بلكه ارتباط بين شبكه‌هاي بهداشت را نيز افزايش مي‌دهد.
نظارت بر بهداشت مسافران و كاروان‌هاي راهيان نور
وي با اشاره به ورود مسافران نوروزي و كاروان‌هاي راهيان نور به خوزستان در اسفند و فروردين، تصريح كرد: مراكز بهداشت و درماني شبانه‌روزي در نوروز فعال هستند و خدمت‌رساني مي‌كنند.
معاون بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: براي كاروان‌هاي راهيان نور بورشورهاي آموزشي بهداشتي در نظر گرفته شده است و بر طبخ غذا و محيط اسكان اين كاروان‌ها نيز نظارت مي‌شود.
شاخص جهاني مرگ مادران باردار در خوزستان
اقتصاد عنوان كرد: اهداف هزاره سوم از سوي سازمان ملل اعلام شده و توسط سران سياسي كشورها اجرا مي‌شود؛ كاهش مرگ مادران باردار بر اثر عوارض بارداري يكي از اين اهداف است كه به عنوان يك شاخص مهم بررسي مي‌شود.
وي افزود: اعداد و ارقام نشان مي‌دهد ميزان مرگ مادران كاهش يافته است ولي در اين زمينه بايد به صورت متوازن كار شود و تنها حوزه بهداشت نيست كه در اين زمينه فعاليت مي‌كند.
رييس مركز بهداشت خوزستان با بيان اين كه رقم ميانگين مرگ مادر در استان خوزستان حدود 16 در يك‌صد هزار است، گفت: اطلاعات استان به كميته كشوري كاهش مرگ مادران ارسال شده و آمار كلي از سوي اين كميته اعلام مي‌شود.
وي بيان كرد: قرار گرفتن پزشك و ماما در تركيب شبكه‌هاي بهداشت، موجب ارتقا شاخص‌هاي بهداشتي شده است. در حال حاضر 280 ماما در استان خوزستان در حال فعاليت هستند و آموزش‌هاي لازم را به مادران باردار مي‌دهند.
معاون بهداشتي دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز گفت: گروه بهداشت خانواده مركز بهداشت نيز با ارسال پيامك تلفني به مادران باردار پرخطر، علايم مهم را به مادران هشدار مي‌دهد و در صورتي كه مادري علايم خطر را در خود احساس كند به مراكز بهداشتي منطقه خود مراجعه خواهد كرد.
افزايش اقدامات براي كاهش مصرف قليان
مهران معلم، مديرگروه بهداشت محيط مركز بهداشت خوزستان، نيز در اين نشست با اشاره به علاقه مردم به خريد از دست‌فروش‌ها و مشكلات بهداشتي موجود، اظهار كرد: از آن‌جا كه كار اجرايي در زمينه حذف دست‌فروشي مشكل است، بهتر است مجموعه بهداشت براي مبارزه با دست‌فروشي با اطلاع‌رساني در جهت كاهش تقاضاي مردم اقدام كند.
وي افزود: در سال‌هاي گذشته با آزاد شدن ارايه قليان در قهوه‌خانه‌هاي كشور، تنها استان خوزستان بود كه از اين اقدام در قهوه‌خانه‌ها جلوگيري كرد و در مدت دو سال كه با موجي عجيب، تقاضاي قليان و ايجاد قهوه‌خانه‌ها افزايش يافت، در هيچ يك از نقاط عمومي خوزستان اجازه توزيع قليان داده نشد.
مديرگروه بهداشت محيط مركز بهداشت خوزستان ادامه داد: در هفته‌هاي گذشته نيز تعداد زيادي قليان در اهواز معدوم شد ولي باز هم استفاده از آن در سطح شهرها مشاهده مي‌شود.
وي تصريح كرد: براي مبارزه با مصرف قليان، از سويي بايد مضرات قليان به جوانان آموزش داده شود و از سوي ديگر بايد با روش‌هاي جديد با توزيع‌كنندگان آن مقابله كرد.
معلم گفت: مبارزه با توزيع قليان در دستور كار شوراي سلامت خوزستان قرار گرفته است تا در نوروز افزايش مصرف قليان مشاهده نشود كه براي موفقيت در اين زمينه، ارگان‌هاي ديگر نيز بايد همكاري كنند.
وي عنوان كرد: طبق قانون، مراكز عرضه و فروش قليان و توتون مجوز فروش را دارند ولي در مراكز عمومي و اماكن تجمع مردم نبايد قليان عرضه شود و بايد با توزيع‌كنندگان آن برخورد شود.
تشديد نظارت‌هاي بهداشتي در نوروز
مديرگروه بهداشت محيط مركز بهداشت خوزستان گفت: گروه بهداشت محيط در سراسر سال با اولويت قرار دادن مواد غذايي بر اماكن عمومي نظارت دارد و در نوروز نيز طرح بسيج سلامت نوروزي اجرا مي‌شود. اين طرح از اول اسفندماه تا 15 فروردين‌ماه ادامه داد و تيم‌هاي دونفره از 7 صبح تا 7 عصر از اماكن عمومي، رستوران‌هاي بين‌جاده‌اي و پايانه‌هاي و پارك‌ها بازديد مي‌كنند.
وي گفت: همچنين پلاكاردها و پوسترهاي بهداشتي و كمپ‌هاي راهيان نور براي آموزش مردم در مسير تردد مسافران و شهروندان قرار مي‌گيرد.
معلم اظهار كرد: در فرهنگ‌سازي بهداشت در ميان مردم، آموزش و تغيير رفتار بسيار مهم است. بازرسان بهداشتي نمي‌تواند هر روز از مراكز مختلف بازديد كنند و خود مردم بايد به اين باور برسند كه مثلا استفاده از روپوش، دستكش و صابون مايع ضروري است.
وي با اشاره به اجراي طرح پاكسازي عمومي در شهرهاي خوزستان،گفت: سال گذشته براي استفاده از نيروهاي مردمي در زمينه نظافت عمومي، چهار روز در سال به عنوان روز پاكسازي عمومي انتخاب شد كه ميزان مشاركت مردمي نيز مناسب بود. امسال نيز دو روز به اين نام مشخص شد كه احتمالا يكي از روزهاي اسفندماه، دومين روز پاكسازي عمومي سال 91 خواهد بود.
