«کول حشمت خان»؛ پناهگاه مرغان آبی در «کابل» افغانستان

گیاهان این تالاب از نوع آبزی بوده و نیزارهای فراوانی دارد.

این تالاب در دامنه کوه «شیر دروازه» و «بالاحصار» تاریخی کابل قرار داشته و بسیار دیدنی است.

کول حشمت خان زمانی از شکارگاه‌های معروف شاهان و زیست بوم اقسام گونه‌های جانوری و گیاهی بوده است.

خاندان «مغول» علاقه زیادی به این منطقه داشتند و در حفاظت آن نیز بسیار کوشش کردند، بعداٌ در دهه 1319 «ظاهرخان» این منطقه را به عنوان پناهگاه مرغان آبی اعلام و برای حفظ آن اقداماتی انجام داد.

تا سال‌های 1359 در حدود 30 هزار پرنده مهاجر و مرغان آبی که 157 گونه بودند از این تالاب برای تغذیه استفاده می‌کردند.

از سال‌های 1358 به بعد کول حشمت خان به دلایل امنیتی مسدود و پرندگانی که در سال 1370 در این منطقه زندگی می‌کردند به دلیل شکار بیرحمانه و بیش از حد، فرار کردند.

کول حشمت خان یگانه اکوسیستم آبی در چند ولایت مرکزی کشور می‌باشد که از اهمیت ملی و بین‌المللی برخوردار است و سالانه هزاران پرنده آبی در این منطقه آشیانه و تغذیه و تولید نسل می‌کنند.

بعد از انعقاد کنفرانس «رامسر» کول حشمت خان در ردیف غنای طبیعی افغانستان گنجانده و مشاوره‌های لازم تکنیکی و فنی برای حفاظت آن ارائه شد.

این تالاب از نظر محیط زیستی مورد توجه کنوانسیون‌های بین‌المللی قرار گرفته و افغانستان نیز متعهد به حفاظت از آن شد.

وجود آب، نی و تپه‌ها در اطراف این تالاب اهمیت و زیبایی آن را بیشتر ساخته است.

یکی از ویژگی‌های این منطقه قدمت تاریخی آن است، زیارتگاه «شهدای صالحین» و مقبره‌های بزرگان اسلام بر جذابیت ابن منطقه افزوده است.

کول حشمت خان می‌تواند بهترین تفریحگاه برای خانواده‌های کابلی و برترین منظره برای تماشای پرندگان بومی و مهاجر باشد.

متاسفانه این تالاب به دلیل حضور حیوانات اهلی، قطع نیزارها، شکار بی‌رحمانه پرندگان،‌ تغییر مسیر آب جهت آبیاری مخصوصاً ساخت منازل مسکونی در محدوده این تالاب، فرار پرندگان زیبا و از بین رفتن زیستگاه‌ آنها را به دنبال داشت.

هم اکنون بخشی از این تالاب توسط تعمیرگاه‌های خودرو محاصره و  زباله‌های تولید شده آنها به تالاب ریخته می‌شود.

متاسفانه تاکنون 50 جریب از مجموعه 950 جریب منطقه کول حشمت خان تاکنون غصب شده است.